Η κυβέρνηση και η «παρά φύσιν» μείωση της ανεργίας, του Γιάννη Περάκη

Η κυβέρνηση και η «παρά φύσιν» μείωση της ανεργίας, του Γιάννη Περάκη

Η κυβέρνηση και η «παρά φύσιν» μείωση της ανεργίας

Η ανακοίνωση της ΕΛΣΤΑΤ σύμφωνα με την οποία το ποσοστό ανεργίας διαμορφώθηκε στο 21,2% για τον μήνα Ιούνιο-2017. Στο 21,1% το ποσοστό ανεργίας το δεύτερο τρίμηνο του 2017. Αύξηση της απασχόλησης κατά 3,6% σε σχέση με το προηγούμενο τρίμηνο. Αναλυτικότερα, κατά το Β' τρίμηνο του 2017:

  • Το ποσοστό ανεργίας ήταν 21,1%, έναντι 23,3% του προηγούμενου τριμήνου (Α' τρίμηνο του 2017) και 23,1% το αντίστοιχο τρίμηνο του προηγούμενου έτους (Β' τρίμηνο 2016).
  • Η απασχόληση αυξήθηκε κατά 3,6%, σε σχέση με το προηγούμενο τρίμηνο, και κατά 2,4%, σε σχέση με το αντίστοιχο τρίμηνο του προηγούμενου έτους.
  • Ο αριθμός των ανέργων μειώθηκε κατά 8,8%, σε σχέση με το προηγούμενο τρίμηνο, και κατά 8,6%, σε σχέση με το αντίστοιχο τρίμηνο του προηγούμενου έτους (ΕΛΣΤΑΤ 14/09/2017- Β' τρίμηνο 2017).

Βασική διαπίστωση: Ο υπερτονισμός της ποσοτικής αύξησης της απασχόλησης και η απόκρυψη ή υποβάθμιση των ποιοτικών στοιχείων (π.χ. η κατακόρυφη αύξηση της μερικής απασχόλησης των επιχειρησιακών συμβάσεων εργασίας, οι δικαστικές αποφάσεις), δημιουργούν παραπλανητική εικόνα της εξέλιξης της ανεργίας στην Ελλάδα. Η επιλογή των στοιχείων και ο τρόπος παρουσίασης δημιουργούν και παραπληροφόρηση και σύγχυση στον αναγνώστη. Ας τα πάρουμε με την σειρά.

1. Μακροοικονομικά μεγέθη της Ελληνικής Οικονομίας

1.1 Η εξέλιξη του δημόσιου χρέους

Το 2016 ο λόγος δημόσιο χρέος προς ΑΕΠ κινήθηκε αυξητικά και διαμορφώθηκε στο 179,7% έναντι 177,4% το 2015. Η εξέλιξη του δημόσιου χρέους αποκαλύπτει την αποτυχία των μνημονίων. Συνολικά, η αύξηση του ποσοστού του δημόσιου χρέους από την έναρξη των «Π.Ο.Π.», το 2010 ανέρχεται σε 33,5 ποσοστιαίες μονάδες, παρά το «PSI» το 2012. Ως αποτέλεσμα είχαν την παρακάτω εικόνα:

Πίνακας 1. Η εξέλιξη του δημόσιου "χρέους" της Ελλάδας (2005-2017)
Ετος 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2017
Σε δισ. ευρώ 214,0 225,6 239,9 264,8 301,1 330,6 356,3 305,1 320,5 319,7 311,7 316,9 325,0 325,0
Πηγή: AMECO, Φεβρουάριος 2017

1.2 Η διάλυση της παραγωγικής δομής της χώρας μας

Η διάλυση του παραγωγικού ιστού σε κλαδικό επίπεδο στα χρόνια των μνημονίων (2010-2017). Παρατηρούμε ότι η συνολική παραγωγή το γ΄ τρίμηνο του 2015, υστερεί κατά 14% σε σχέση με το αντίστοιχο τρίμηνο του 2010. Οι κλάδοι οι οποίοι έχουν επηρεασθεί από την κρίση είναι η γεωργία και η διαχείριση ακίνητης περιουσίας, με ιδιαίτερα, σημαντικές απώλειες κατέγραψαν οι εξής κλάδοι συγκριτικά μεταξύ του γ΄ τρίμηνου του 2015-2010: Της πληροφορικής και επικοινωνίας   (-29,7%), οι επαγγελματικές, επιστημονικές & τεχνικές υπηρεσίες (-27,9%), το εμπόριο (-20,9%), οι χρηματοοικονομικές υπηρεσίες (-20%), οι κατασκευές έχουν υποστεί τη μεγαλύτερη μείωση σε σχέση με το 2010 (-45,3%), ενώ η παραγωγή (-6,7%) και στη μεταποίησηση (-4%)

1.3  Η ενεργός ζήτηση και η αποτυχία της «μείωσης του κόστους» και της εσωτερικής υποτίμησης

Η δημόσια κατανάλωση μειώθηκε από 23,8% του ΑΕΠ του α΄ τριμήνου του 2009 στο 20,1% του ΑΕΠ του α΄τριμήνου του 2016 και στο 19,9% του ΑΕΠ το γ΄ τρίμηνο του 2016.

Εισαγωγές: Το εμπορικό ισοζύγιο παρουσίασε «βελτίωση», όπου από ελλειμματικό το β΄ τρίμηνο του 2008 (-13,4% του ΑΕΠ) έγινε πλεονασματικό το γ΄ τρίμηνο του 2016  (0,5% του ΑΕΠ). Η κύρια αιτία βεβαίως αποτελεί η μεγάλη μείωση της ζήτησης των νοικοκυριών.

Εξαγωγές: Ακόμη μια αποτυχία των οικονομικών πολιτικών των μνημονίων. Το μερίδιο των κύριων εγχώριων κλάδων στις παγκόσμιες εξαγωγές εμφανίζει υποχώρηση για την περίοδο 2008-2015. Η παραγωγική διάρθρωση της οικονομίας είναι τέτοια, που δημιουργεί έλλειμμα στο εμπορικό ισοζύγιο. Με άλλα λόγια, η εγχώρια παραγωγή βασίζεται ιδιαίτερα στις εισαγωγές.

Πίνακας 1.3 : ΕΛΛΑΔΑ,  ΕΜΠΟΡΙΚΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ  (GREECE, TRADE BALANCE)
ΕΤΟΣ  ΕΙΣΑΓΩΓΕΣ-ΑΦΙΞΕΙΣ (2)         ΕΞΑΓΩΓΕΣ-ΑΠΟΣΤΟΛΕΣ (2) ΕΜΠΟΡΙΚΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ (2
Αξία σε εκατ. ευρώ Ετήσιες μεταβολές Αξία σε εκατ. ευρώ Ετήσιες μεταβολές Αξία σε εκατ. ευρώ Ετήσιες μεταβολές
2008 65.528,30 5,9 21.227,70 9,9 -44.300,60 4,1
2009 53.135,10 -18,9 18.015,10 -15,1 -35.120,00 -20,7
2010 52.147,50 -1,9 21.299,40 18,2 -30.848,10 -12,2
2011 48.891,50 -6,2 24.377,30 14,5 -24.514,10 -20,5
2012 49.537,10 1,3 27.578,00 13,1 -21.959,10 -10,4
2013 46.996,70 -5,1 27.295,70 -1 -19.700,90 -10,3
2014 48.327,40 2,8 27.119,00 -0,6 -21.208,50 7,7
2015 43.617,40 -9,7 25.824,90 -4,8 -17.792,60 -16,1
2016(1)(2) 44.243,80 1,4 25.453,60 -1,4 -18.790,20 5,6
Πηγή:  ΕΛΣΤΑΤ ( Τμήμα Στατιστικών Εξωτερικού Εμπορίου)    (1) Προσωρινά στοιχεία.  (2) αναθεωρημένα στοιχεία    Ενημέρωση Aρχείου: 06.10.2017  

Επομένως, η χώρα μας θα πρέπει άμεσα να σχεδιάσει με αναπτυξιακό πραγματισμό το παραγωγικό μοντέλο που θα μπορούσε να βγάλει την οικονομία από την κρίση, δίχως τις καταστροφικές πολιτικές της εσωτερικής υποτίμησης.

1.4  Οι επενδύσεις παγίου κεφαλαίου

Οι ακαθάριστες επενδύσεις παγίου κεφαλαίου σημείωσαν σημαντική πτώση κατά την περίοδο της κρίσης. Ειδικότερα, οι ακαθάριστες επενδύσεις μειώθηκαν από 24,2% του ΑΕΠ το δ΄ τρίμηνο του 2008 σε 11,8% το γ΄ τρίμηνο του 2016, έχοντας ως κατώτατο σημείο τους το β΄ τρίμηνο του 2015 κατά το οποίο έφτασαν στο εντυπωσιακά χαμηλό επίπεδο του 10,1% του ΑΕΠ. Επίσης, η εξέλιξη των επενδύσεων στη διάρκεια της κρίσης αποτελεί μια ακόμη απόδειξη της αποτυχίας της πολιτικής της εσωτερικής υποτίμησης στην επενδυτική συμπεριφορά του ιδιωτικού τομέα.

Η ιδιαίτερα περιορισμένη επενδυτική δραστηριότητα συνδέεται με την περιορισμένη πρόσβαση σε ρευστότητα, κυρίως σε τραπεζικό δανεισμό. Τα αδιανέμητα κέρδη των επιχειρήσεων ακολουθούν πτωτική πορεία, με εξαίρεση την περίοδο από το β΄ τρίμηνο του 2012 έως το γ΄ τρίμηνο του 2014, όπου παρατηρείται οριακή αύξηση. Παράλληλα, τα νέα δάνεια των επιχειρήσεων παρουσιάζουν αντίστοιχη συμπεριφορά με τα νέα δάνεια των νοικοκυριών και για τους ίδιους λόγους. Τα στοιχεία δείχνουν ότι το επίπεδο των επενδύσεων βρίσκεται μονίμως χαμηλότερα του επιπέδου των αδιανέμητων κερδών. Με άλλα λόγια, τα τελευταία χρόνια οι επιχειρήσεις θα μπορούσαν να χρηματοδοτήσουν τις επενδύσεις τους με ιδίους πόρους, αλλά δεν το επέλεξαν.

1.5  Η δυναμική της ιδιωτικής κατανάλωσης

Η ιδιωτική κατανάλωση εξακολουθεί να αποτελεί την κινητήριο δύναμη της οικονομικής δραστηριότητας στο μακροαναπτυξιακό μοντέλο της Ελλάδας. Το πραγματικό διαθέσιμο εισόδημα και η πραγματική κατανάλωση των νοικοκυριών μειώθηκε την περίοδο  από το γ΄ τρίμηνο του 2008 απο 43,7 δισ. ευρώ σε 29,7 δισ. ευρώ. Ωστόσο, το πιο σημαντικό εμπειρικό εύρημα αφορά τη διαφορά μεταξύ κατανάλωσης και διαθέσιμου εισοδήματος, η οποία γίνεται θετική μετά το β΄ τρίμηνο του 2012 και η οποία αυξάνεται στη συνέχεια. Στο διάστημα μεταξύ του α΄ τριμήνου του 2014 και του β΄ τριμήνου του 2016 η κατανάλωση υπερβαίνει το διαθέσιμο εισόδημα κατά μέσο όρο 2 δισ. ευρώ. Επομένως, τίθεται το ζήτημα του τρόπου με τον οποίο τα νοικοκυριά χρηματοδοτούν αυτό το πλεονάζον επίπεδο κατανάλωσης. Η αύξηση της διαφοράς θα μπορούσε ενδεχομένως να οφείλεται στη φοροδιαφυγή-εισφοροδιαφυγή και στην αδήλωτη εργασία. Βέβαια, τα φαινόμενα αυτά υπήρχαν και πριν το 2012. Η διαφορά μεταξύ κατανάλωσης και διαθέσιμου εισοδήματος αποτυπώνεται στις αρνητικές νέες αποταμιεύσεις μετά το β΄ τρίμηνο του 2012. Δεδομένου του διαθέσιμου εισοδήματος καθώς και του μη δηλωθέντος, τα νοικοκυριά θα μπορούσαν να χρηματοδοτήσουν την κατανάλωσή τους είτε μέσω νέου δανεισμού είτε μέσω των καταθέσεών τους. Τα νοικοκυριά έχουν αρνητικό νέο δανεισμό ήδη από το γ΄ τρίμηνο του 2010, ουσιαστικά δηλαδή από τότε που άρχισε η απομόχλευση της οικονομίας. Επομένως, μόνη πηγή χρηματοδότησης της κατανάλωσης των νοικοκυριών είναι η αναλήψεις των καταθέσεων τουλάχιστον για όσα νοικοκυριά διαθέτουν καταθέσεις. Παρατηρείται συνεχής πτώση του συνόλου των καταθέσεων των νοικοκυριών από το β΄ τρίμηνο του 2014 και κατά συνέπεια η φτωχοποίηση των νοικοκυριών. Προς αυτή την κατεύθυνση κινούνται και τα ευρήματα της ECB (2016), κατά την οποία το μέσο ελληνικό νοικοκυριό έχει απωλέσει το 40% του πλούτου του την περίοδο 2010-2014. Ωστόσο, θα πρέπει να επισημανθεί ότι ο συνολικός πλούτος των νοικοκυριών μειώθηκε κατά 12% την ίδια περίοδο, γεγονός που υποδηλώνει σοβαρή αύξηση της ανισότητας πλούτου. Όσον αφορά τις συνολικές καταθέσεις των νοικοκυριών, οι οποίες αντιστοιχούν στο 70% με 75% του πλούτου τους, μειώθηκαν κατά 19,8% μεταξύ του α΄ τριμήνου του 2010 και του α΄ τριμήνου του 2016.

1.6 Η εξέλιξη της φτώχιας και η υλική στέρηση και οικονομική αδυναμία των ελληνικών νοικοκυριών

Ο πλέον πλήρης και ορθός δείκτης φτώχειας είναι αυτός που ορίζεται του 2008, πριν δηλαδή το ξέσπασμα της κρίσης, έτσι ώστε η συγκριτική ανάλυση να αποκαλύψει το μέγεθος των συνεπειών της κρίσης σε όρους συγκριτικού βιοτικού επιπέδου. Βάσει αυτού δείκτη, η φτώχεια αυξάνεται δραματικά από 18% το 2010 σε 48% το 2014-2015. Συνεπώς, ο μισός πληθυσμός της χώρας βρίσκεται κάτω από το όριο της φτώχειας του 2008.

Την δόξα του προέδρου της ΕΛΣΤΑΤ το 2009, φαίνεται ζήλεψε η Eurostat και το μαγείρεμα καλά κρατεί: Οταν δεν μπορούμε να μειώσουμε τη φτώχεια, μειώνουμε τα όρια!!

Η Eurostat μείωσε κατά 37% τα όρια της φτώχειας στην Ελλάδα, 4.512 (376 ευρώ το μήνα)... το ετήσιο εισόδημα,  σύμφωνα με τη Eurostat που εξασφαλίζει ασφαλή διαβίωση!! 7.178   (598 ευρώ το μήνα) .. ήταν το όριο το 2010.  Αποτέλεσμα .. μετά το 2013, σύμφωνα με τα νέα όρια, η ΕΛΣΤΑΤ μας λέει ότι η φτώχεια στην Ελλάδα ... μειώνεται.

Η μείωση του διαθέσιμου εισοδήματος σε συνδυασμό με την ανεργία έχει ως αποτέλεσμα την αδυναμία των νοικοκυριών να καλύψουν βασικές ανάγκες τους. Ενδεικτικός είναι ο πίνακας 1.6 :

Πίνακας 1.6:  Ποσοστό (%) του πληθυσμού στην Ελλάδα που αδυνατεί να καλύψει συγκεκριμένες ανάγκες μεταξύ (2010 και 2015)
Βασική ανάγκη Επαρκής θέρμανση Γεύμα με κρέας, ψάρι ή κοτόπου-λο κάθε 2η μέρα Κάλυψη έκτακτων αναγκών Καθυστέ-ρηση στην πληρωμή τόκων και ενοικίων Καθυστέ-ρηση στην πληρωμή λογαρια-σμών ΔΕΚΟ
Ετος 2015 29,2% 12,9% 53,4% 14,3% 42,0%
Ετος 2010 15,4% 7,9% 28,2% 10,2% 18,8%
Πηγή: EUROSTAT
  1. Η εξέλιξη της ανεργίας

Η διάρθρωση και η κατανομή των επιχειρήσεων δηλώνει ότι το μεγαλύτερο ποσοστό του συνόλου των επιχειρήσεων 75% απασχολούν μέχρι 4 εργαζομένους, ενώ περισσότεροι από το 50% των μισθωτών εργάζονται είτε σε επιχειρήσεις με πάνω από 250 εργαζομένους είτε σε επιχειρήσεις που απασχολούν από 10 μέχρι 49 εργαζομένους.

Πίνακας 2: Αριθμός εργαζομένων μισθωτών ανά μέγεθος επιχείρησης το 2016
Εύρος εργαζομένων Αριθμός επιχειρήσεων Ποσοστό στο σύνολο των επιχειρήσεων Αριθμός εργαζόμενων Ποσοστό στο σύνολο των εργαζομένων
1 εως 4 171.977 73,8% 303.362 17,1%
5 εως 9 31.983 13,7% 207.829 11,7%
10 εως 49 25.401 10,9% 478.148 27,0%
50 εως 249 3.249 1,4% 321.900 18,2%
ανω  250 541 0,2% 459.845 26,0%
Σύνολο 233.151 100,0% 1.771.084 100,0%
Πηγή: Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Πληροφοριακό Σύστημα ΕΡΓΑΝΗ: Ειδικά τεύχη 2014-2016 (επεξεργασία ΙΝΕ ΓΣΕΕ)

2.1 Το φαινόμενο της καλυμμένης ανεργίας

Το φαινόμενο της ακούσιας υποαπασχόλησης (μερική απασχόληση) παρουσίασε στη διάρκεια της κρίσης μεγάλη αύξηση.

Πίνακας 2.1 : Ετήσιος συγκεντρωτικός πίνακας ροών απασχόλησης και νέες προσλήψεις ανά μορφή σύμβασης / απασχόλησης  (2010-2016)
Έτος Σύνολο Αναγγελίες προσλήψεων Σύνολο αποχωρήσεων-(οικειοθελείς αποχωρήσεις & καταγγελίες συμβάσεων) Καθαρές ροές Πλήρης εργασία Μερική εργασία Εκ περιτροπής εργασία Σύνολο μερικής και εκ περιτροπής εργασίας Ποσοστό (%) ευέλικτων μορφών εργασίας επί του συνόλου
2016 2.142.974 2.006.714 136.260 969.965 859.439 313.570 1.173.009 54,7
2015 1.809.552 1.709.852 99.700 805.064 677.521 326.967 1.004.488 55,5
2014 1.566.139 1.467.017 99.122 775.221 566.373 224.545 790.918 50,5
2013 1.149.194 1.015.706 133.488 593.337 412.019 101.868 513.887 46,4
2012 849.494 921.508 -72.014 375.843 241.985 66.615 308.600 45,1
2011 839.015 964.959 -125.944 460.706 233.558 68.300 301.858 39,6
2010 945.911 1.042.061 -96.150 586.281 228.994 60.677 289.671 33,1
Πηγή: Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Πληροφοριακό Σύστημα ΕΡΓΑΝΗ (επεξεργασία ΙΝΕ ΓΣΕΕ)

Στη διάρκεια της κρίσης, ο πληθυσμός των ηλικιών 15-64 ετών παρουσίασε μείωση της τάξης των 400 χιλιάδων ατόμων. Ενα τμήμα του αποθαρρημένου εργατικού δυναμικού της χώρας περιλαμβάνεται στη μεταναστευτική ροή από την Ελλάδα προς το εξωτερικό και ότι επομένως το φαινόμενο της αποθάρρυνσης στη Ερευνα Εργατικού Δυναμικού, είναι υποεκτιμημένο. Η συγκεκριμένη τάση έχει γίνει έντονα αισθητή στα χρόνια 2009-2017 στην Ελλάδα και παρατηρείται ένα έντονα ανησυχητικό φαινόμενο, αυτό της φυγής μυαλών (brain drain). Οι επιπτώσεις στην συγκεκριμένη περίπτωση δεν είναι άλλες από την μείωση των δυναμικότητας της οικονομίας, των ερευνητικών δραστηριοτήτων σε εγχώριο επίπεδο, την υποβάθμιση του ανθρώπινου δυναμικού της χώρας κλπ. Τέλος η ανεργία στην Ελλάδα έχει αποκτήσει τα χαρακτηριστικά της μακροχρόνιας Κεϋνσιανής ανεργίας. Το ποσοστό των μακροχρόνια ανέργων (άνω του ενός έτους) στο σύνολο των ανέργων, υπερβαίνει το 70%.

Πίνακας 2.1 Α: Η ακούσια μερική απασχόληση στην Ελλάδα  και οι αποθαρρημένοι άνεργοι στην Ελλάδα   (γ΄- τρίμηνο 2016)
Αριθμός υποαπασχολούμε-νων με μερική απασχόληση το γ΄ τρίμηνο του 2016 Αριθμός υποαπασχολούμε-νων με μερική απασχόληση το γ΄ τρίμηνο του 2008 Ποσοστό (%) ανεργίας, αποθάρρυνσης και υποαπασχόλησης γ΄ τρίμην- 2016 Ποσοστό (%) ανεργίας γ΄ τριμήνου του 2016 Αριθμός αποθαρρημέ-νων ανέργων το γ΄ τρίμηνο του 2016 Αριθμός αποθαρρημέ-νων ανέργων το γ΄ τρίμηνο του 2008
266,1 χιλιάδες άτομα 96,2 χιλιάδες άτομα 29,60% 22,60% 108,3 χιλιάδες άτομα 44,6 χιλιάδες άτομα
Πηγή: ΕΛΣΤΑΤ, Έρευνα Εργατικού Δυναμικού

Η ακούσια υποαπασχόληση και οι αποθαρρημένοι άνεργοι είναι δύο ομάδες του εργατικού δυναμικού που υπήρχαν μεν πριν το 2008, αλλά με περιορισμένη επίδραση στην κατάσταση της αγοράς εργασίας. Στη διάρκεια της κρίσης αναδείχθηκαν σε σημαντικές ομάδες του εργατικού δυναμικού και αποτυπώνουν τις επιπτώσεις της διάλυσης των μεταπολεμικών εργατικών κατακτήσεων και της «εξαφάνισης» του εργατικού δικαίου με άψογη «συνεργασία» και «συντονισμό» των «θεσμών», των κυβερνήσεων και των ανώτατων κλιμακίων της Ελληνικής δικαιοσύνης.

Πίνακας 2.2:  Μετατροπές συμβάσεων πλήρους εργασίας σε ευέλικτες μορφές απασχόλησης (2010-2016) και  Συλλογικές Συμβάσεις Εργασίας (2010-2016)
Μετατροπή σύμβασης πλήρους εργασίας σε: Συλλογικές Συμβάσεις Εργασίας (2010-2016)
Έτος Μερική απασχόληση Εκ περιτροπής με σύμφωνη γνώμη του εργαζόμενου Εκ περιτροπής με μονομερή γνώμη του εργοδότη Σύνολο εκ περιτροπής Γενικό σύνολο μετατρο-πών Συμμετοχή εκ περιτροπής στο σύνολο μεταβολών (%) Κλαδικές-εθνικές- ομοιεπαγ-γελματικές συμβάσεις Επιχειρη-σιακές συμβάσεις Τοπικές ομοιοεπαγ-γελματικές συμβάσεις Σύνολο Ποσοστό (%) συμμε-τοχής επιχειρησια-κών συμβάσεων
2016 32.600 13.211 5.451 18.662 51.262 36 10 318 6 334 95,21
2015 30.928 15.641 10.682 26.323 57.251 46 12 263 7 282 93,26
2014 25.488 12.405 7.896 20.301 45.789 44 14 286 5 305 93,77
2013 28.410 14.258 15.386 29.644 58.054 51 14 409 0 423 96,69
2012 49.640 21.478 13.372 34.850 84.490 41 23 976 6 1.005 97,11
2011 32.420 19.128 7.414 26.542 58.962 45 38 170 7 215 79,07
2010 18.713 6.527 1.013 7.540 26.253 29 65 227 14 306 74,18
Πηγή: Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Πληροφοριακό Σύστημα ΕΡΓΑΝΗ (επεξεργασία ΙΝΕ ΓΣΕΕ)
  1.   Η εξέλιξη των αποδοχών την διετία 2015-2016 (ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ)

Στον πίν. 2.3 παρατηρούμε επίσης ότι με μερική ή εκ περιτροπής εργασία εργάζονται 382.729 χιλ. μέγεθος που αναλογεί στο 22,48% των μισθωτών. Από το υπόλοιπο 77,5% των μισθωτών, το 40,7% αμείβεται από 500 ευρώ μέχρι και 1.000 ευρώ και το 36,8% αμείβεται με πάνω από 1.000 ευρώ. Με μερική ή εκ περιτροπής απασχόληση εργαζόταν το 2013 το 20,24% των μισθωτών, το 2014 το 21,81%, το 2015 το 22,45 και το 2016 το 22,48.

Πίνακας 2.3:  Αριθμός εργαζομένων μισθωτών και εύρος μηνιαίων αποδοχών  (ετήσιες μεταβολές 2016-2015)
  Μερική ή εκ  περιτροπής  απασχόληση Εύρος μηνιαίου μισθού (σε ευρώ)
501-600 601-700 701-800 901-1.000 1.001-1.200 1.201-1.500 1.501-2.000 2.001-2.500 2.501-3.000 2.501-3.000 >=3.000 Μερικό Σύνολο Γενικό Σύνολο
Αριθμός Εργαζομένων το 2016 382.729 176.256 143.328 147.583 119.526 106.811 180.216 166.602 135.328 64.945 31.293 47.907 1.319.795 1.702.524
Αριθμός Εργαζομένων το 2015 363.710 155.266 151.887 139.596 115.777 96.857 171.139 152.648 127.662 63.958 31.217 50.128 1.256.135 1.619.845
Διαφορά (2016-2015) -19.019 -20.990 8.559 -7.987 -3.749 -9.954 -9.077 -13.954 -7.666 -987 -76 2.221 -63.660 -82.679
Ποσοστό το 2016 22,48% 10,35% 8,42% 8,67% 7,02% 6,27% 10,59% 9,79% 7,95% 3,81% 1,84% 2,81% 77,52% 100,00%
Ποσοστό το 2015 22,45% 9,59% 9,38% 8,62% 7,15% 5,98% 10,57% 9,42% 7,88% 3,95% 1,93% 3,09% 77,55% 100,00%
Πηγή: Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Πληροφοριακό Σύστημα ΕΡΓΑΝΗ: Ειδικά τεύχη 2013-2016

Είναι χαρακτηριστικό ότι στην κατηγορία των «κοινών» επιδοτούμενων ανέργων ο ετήσιος αριθμός των καταβαλλόμενων επιδομάτων μειώθηκε περίπου κατά 50% σε σχέση με τον αντίστοιχο του 2010.

Διάγραμμα 2.4: Ετήσιος αριθμός καταβληθέντων επιδομάτων κατά κατηγορία επιδοτούμενων ανέργων και νέες αιτήσεις ανέργων για επιδότηση  (2010-2016)
Ετος Σύνολο επιδοτού-μενων Κοινοί & λοιπές κατηγορίες Εποχικοί τουριστικων επαγγελμάτων Νέες αιτήσεις ανέργων για επιδότηση
2010 2.690.703 2.263.264 427.439 198.822
2011 2.856.532 2.418.683 437.849 476.361
2012 2.714.652 2.255.004 459.648 419.694
2013 2.024.104 1.637.917 386.187 351.014
2014 1.420.671 1.159.683 260.988 351.891
2015 1.444.836 1.138.567 306.269 365.317
2016 1.522.406 1.193.664 328.742 390.544
Πηγή: Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Πληροφοριακό Σύστημα ΟΑΕΔ: Μηνιαίες  Συνοπτικές Εκθέσεις Εγγεγραμμένων Ανέργων στα μητρώα του ΟΑΕΔ, 2010-2016 (επεξεργασία ΙΝΕ ΓΣΕΕ)

Οι δηλώσεις της κυβέρνησης:

 

Ο κ. Τσίπρας δήλωσε: Βάσει των στοιχείων της ΕΛΣΤΑΤ, αποδεικνύεται ότι η Ελλάδα έχει γυρίσει σελίδα. Ας αναφέρουμε ποιά στοιχεία επικαλείται.

1) Η τελική κατανάλωση σημείωσε άνοδο κατά 1,2%3, η αιτία:

Σημειώνεται ότι μεταξύ Ιουλίου 2015 και Απριλίου 2017 επανακατατέθηκαν τραπεζογραμμάτια τα οποία αντιπροσωπεύουν το 27% της συνολικής εκροής τραπεζογραμματίων κατά την περίοδο από την πρώτη εκδήλωση της ελληνικής κρίσης (στις αρχές Οκτωβρίου του 2009) μέχρι και το αεξάμηνο του 2015. Τροφοδοτούμενες από τις εισροές αποταμιεύσεων, οι καταθέσεις αυξήθηκαν το 2016, ωστόσο εν συνεχεία τους τέσσερις πρώτους μήνες του 2017 η αύξηση αυτή αντιστράφηκε «μερικώς»4.Καταθέσεις ύψους 4 δισεκατομμυρίων ευρώ έχουν φύγει από το τραπεζικό σύστημα από την αρχή του έτους, σύμφωνα με την «Καθημερινή».  Από 132 δισεκ. ευρώ τον Ιανουάριο, έπεσαν σε 128 δισεκ. στις αρχές Μαρτίου. Όπως αναφέρει το δημοσίευμα, σε διάστημα ούτε τριών μηνών έχει ουσιαστικά χαθεί μεγάλο μέρος των καταθέσεων που εισήλθαν στο σύστημα μετά τον Μάιο του 2016. Ηδη τον Φεβρουάριο αυξήθηκε για πρώτη φορά, ύστερα από πολλούς μήνες, η ρευστότητα που έλαβαν οι τράπεζες από τον έκτακτο του ευρωσυστήματος, τον ELA.

2) Οι εξαγωγές κινήθηκαν ανοδικά κατά 9,5%: Οι εξαγωγές χωρίς καύσιμα κατέγραψαν άνοδο +5,9% σε αξία το Α’ 3μηνο του 2017, με τα βιομηχανικά προϊόντα να κινούνται σε θετικό έδαφος, ιδίως τα χημικά και τα βιομηχανικά προϊόντα κατά Α’ ύλη,, ενώ μείωση σημείωσαν οι εξαγωγές ποτών και καπνού και λαδιού. Μια προσεκτικότερη ανάλυση του πίνακα 2.4 δηλώνει ότι ο μέσος όρος 9,5% της ανόδου των εξαγωγών προέρχεται απο τα καύσμα (70,60%) ? (μήπως έχει σχέση με το λαθρεμπόριο καυσίμων), απο τις πρώτες ύλες (41,%), με μείωση των αγροτικών προιόντων (-3,30) και των τροφίμων & ποτών (-6,70%).

Πίνακας 2.5: Αξία εξαγωγών ανά ομάδα προιόντων
σε εκατ. ευρώ Αγροτικά προϊόντα Πρώτες ύλες Καύσιμα Βιομηχανικά προϊόντα Άλλα Σύνολο Σύνολο χωρίς καύσιμα Μεταποιημένα προϊόντα εκ των οποίων: τρόφιμα/ποτά Πρώτες ύλες & ακατέργαστα εκ των οποίων: αγροτικά
Ιαν – Μαρ-2016 1.362,50 225,8 1.265,80 2.742,10 127,5 5.723,80 4.457,90 2.405,50 516,1 445,9 289,2
Ιαν – Μαρ-2017 1.317,10 318,4 2.158,90 2.953,90 131,2 6.879,50 4.720,60 2.422,20 481,6 461,5 275,8
Ποσοστό μεταβολής -3,30% 41,00% 70,60% 7,70% 2,90% 20,20% 5,90% 0,70% -6,70% 3,50% -4,60%
Πηγή: ΕΛΣΤΑΤ,  Eurostat,  Μαρ. 2017

3) Οι εισαγωγές σημειώνουν άνοδο κατά 3,1%. 

4) Ο ακαθάριστος σχηματισμός κεφαλαίου κινήθηκε αρνητικά κατά 17,1%.

Η υπουργός εργασίας δήλωσε «πάντως η ανεργία παραμένει υψηλή, αλλά καταγράφεται πολύ σταθερή μείωσή της στα επίπεδα του 2011» και η χώρα μας και κερδίζει το χαμένο έδαφος και η οικονομία αποκτά θετική δυναμική.

Αραγε θα έχει άδικο κάποιος να ισχυρισθεί ότι οι παραπάνω δηλώσεις κινούνται στην σφαίρα της παρα-φυσικής και των προφητειών και εύκολα θα υποκύψουμε στον πειρασμό να απευθυνθούμε  σε χαρτορίχτρες, μάντισσες και αστρολόγους για την «επιστημονική» εξήγηση του φαινομένου της μείωσης της ανεργίας.

Αλήθεια θα μπορούσε κανείς να απαντήσει στο «προαιώνιο» ερώτημα, ποιός και σε ποιά σημεία θα διαφωνούσε κάποιος στην ανάληψη κοινών δράσεων και μιας μίνιμουμ  κοινής πολιτικής πλατφόρμας των δυνάμεων του Κ.Κ.Ε, ΑΝΤΑΡΣΥΑ, ΛΑΕ, ΠΛΕΥΣΗΣ, ΣΧΕΔΙΟ Β και άλλων ομάδων και ανεξάρτητων προσωπικοτήτων της αριστεράς. Εάν κάποιοι δεν έχουν αναφερθεί, δεν έχει γίνει σκοπίμως. Τα κοινά σημεία που προτείνονται για επεξεργασία:

1) Συλλογικές  Συμβάσεις Εργασίας: Να αποκατασταθεί η δυνατότητα επέκτασης/κήρυξης γενικά υποχρεωτικών κλαδικών και ομοιοεπαγγελματικών ΣΣΕ. Ακύρωση των επιχειρησιακών συμβάσεων. Να καταργηθεί η ικανότητα των «Ενώσεων Προσώπων» να συνάπτουν επιχει- ρησιακές ΣΣΕ.

2) Κατώτατος μισθός: Να θεσμοθετηθεί και πάλι η καθολικότητα της ισχύος και η δεσμευτικότητα του συνόλου των όρων (μισθολογικών και μη) της ΕΓΣΣΕ και ο κατώτατος μισθός/ ημερομίσθιο να καθορίζονται και πάλι αποκλειστικά με ΕΓΣΣΕ, κατόπιν διαπραγματεύσεων μεταξύ των εργαζομένων και εργοδοτών.

3) Ομαδικές απολύσεις: Να ενισχυθεί η προστασία των εργαζομένων από τις ομαδικές απολύσεις.

4) ΑπεργίαΑνταπεργία: Νομοθετική προστασία της απεργίας, που προστατεύεται από το  Σύνταγμα  (άρθρο 23, παρ. 2) και η διατήρηση της απαγόρευσης της ανταπεργίας.

1. Κεϋνσιανή ανεργία: Η ανεργία λόγω ανεπαρκούς ζήτησης ονομαζόμενη και κεϋνσιανή ανεργία, είναι εκείνη που προέρχεται από την πτώση της οικονομικής δραστηριότητας στις φάσεις της καθόδου  και της ύφεσης του οικονομικού κύκλου. Πρόκειται, δηλαδή, για αδυναμία της συνολικής ζήτησης της οικονομίας να απορροφήσει τη συνολική προσφορά του εργατικού δυναμικού. Η ανεργία αυτή έχει κυκλικό χαρακτήρα , δηλαδή επαναλαμβάνεται, και η διάρκειά της εξαρτάται από τη διάρκεια του οικονομικού κύκλου.

2. Το ποσοστό του κινδύνου φτώχειας ορίζεται ως το ποσοστό των ατόμων με ισοδύναμο διαθέσιμο εισόδημα κάτω από το όριο κινδύνου φτώχειας  (εκφραζόμενο σε μονάδες αγοραστικής δύναμης - ΜΑΔ), που καθορίζεται στο 60 % του εθνικού διάμεσου ισοδύναμου διαθέσιμου εισοδήματος. Σύμφωνα με αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, το ποσοστό του κινδύνου φτώχειας υπολογίζεται σε σχέση με την κατάσταση σε κάθε κράτος μέλος της ΕΕ αντί για την εφαρμογή κοινού κατώτατου ορίου" europa.eu/eurostatΟικονομίαEurostat.

3. ΕΛΣΤΑΤ

4. Τράπεζα της Ελλάδος- Ιούνιος-2017 , Νομισματική Πολιτική 2016-2017,

Γιάννης Περάκης

Οικονομολόγος

Προσθήκη σχολίου

Βεβαιωθείτε ότι εισάγετε τις (*) απαιτούμενες πληροφορίες, όπου ενδείκνυται. Ο κώδικας HTML δεν επιτρέπεται.

επιστροφή στην κορυφή

Επικοινωνήστε με το Σχέδιο β'

Σολωμού 13, Εξάρχεια, 2ος όροφος (5μμ - 10μμ)

info@sxedio-b.gr

2108224344