Άρθρα και Τοποθετήσεις

Η εξαπάτηση της πολυπολιτισμικότητας. Από την Τσίντζια Σιούτο

Η εξαπάτηση της πολυπολιτισμικότητας

Το πολυπολιτισμικό μοντέλο κυρίαρχο τις τελευταίες δεκαετίες στη Δύση υποθέτει, εξ αρχής, ότι οι «πολιτισμοί» είναι καλά διακριτοί και αναγνωρίσιμοι και καταλήγει - αναπόφευκτα - στο τέλος σε μια πληθώρα νομικών συστημάτων, στο σχηματισμό παράλληλων κοινωνιών και στον κίνδυνο παραβιάσεων των ατομικών ελευθεριών. Η μόνη διέξοδος είναι μια συνεπής εκκοσμίκευση. Παρουσιάζουμε μερικά αποσπάσματα από το βιβλίο της Τσίντζια Σιούτο "Non c'è fede che tenga", εκδόσεις Feltrinelli.

από την Τσίντζια Σιούτο

Η «πολυπολιτισμικότητα» είναι ένας παραπλανητικός όρος, διότι έχει πολύ περισσότερες επιπτώσεις από εκείνες που βιαστικά και αφελώς είχαμε σκεφτεί. Παραμένοντας σ’ ένα πρώτο επιφανειακό επίπεδο η πολυπολιτισμικότητα αναφέρεται σε μια πολύχρωμη συνάντηση παραδόσεων, εθίμων, τροφίμων, μοδών και μουσικών. Παραπέμπει στα έθνικ φεστιβάλ, στη γιορτή της Ταραντέλας στη Νορβηγία, στην κατανάλωση κεμπάπ στο Λονδίνο, στους αραβικούς ήχους που εξαπλώνονται σε κάποιες συνοικίες σε μεγάλες ευρωπαϊκές πόλεις, στην πίτσα που έχει γίνει διεθνές φαγητό αν και ακόμη τόσο στενά συνδεδεμένη με την Ιταλία, στις επιρροές στην τέχνη και τη λογοτεχνία.

Μέχρι εδώ όλα καλά. Το πρόβλημα γεννιέται όταν από τη διαπίστωση μιας πολυεθνικής και πολυπολιτισμικής κοινωνίας - ως εκ τούτου, μια εκ των πραγμάτων ανομοιογένεια στις γλώσσες στις συνήθειες, στα έθιμα, στις παραδόσεις, θρησκείες, εθνότητες που συνυπάρχουν μέσα στην ίδια κοινωνία - προκύπτει η αρχή σύμφωνα με την οποία τα μέλη της πολιτικής κοινότητας θα πρέπει να αντιμετωπίζονται με διαφορετικό τρόπο ανάλογα με το αν ανήκουν σε διαφορετικές «κοινότητες» εθνο-πολιτισμικές-θρησκευτικές και πως οι μειονοτικοί «πολιτισμοί» θα πρέπει να διαφυλαχθούν ως έχουν (ή όπως υποτίθεται πως έχουν) και ως τέτοιοι. Όταν, δηλαδή, από την αναγνώριση μιας πληθώρας εθίμων, παραδόσεων, γλωσσών, θρησκειών, προκύπτει ένα πλήθος δικαιωμάτων που οδηγεί αναπόφευκτα σε μια πληθώρα νομικών συστημάτων. Μια προσέγγιση που προξένησε τεράστιες ζημιές στη διαδικασία ενσωμάτωσης των μεταναστών σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες.

Η κοινοτιστική/πολυπολιτισμική[1] λογική θεωρεί πως έχουμε «αντικείμενα» εύκολα αναγνωρίσιμα και προσδιοριζόμενα – τους «πολιτισμούς» - και πως είναι αναγκαία η εφαρμογή ad hoc πολιτικών για την «προστασία» τους. Κρίμα που οι «πολιτισμοί» δεν είναι φυσικά αντικείμενα που προκύπτουν από την παρατήρηση της κοινωνίας, αλλά είναι και οι ίδιοι τους κοινωνικά κατασκευάσματα σε συνεχή εξέλιξη. Η πολυπολιτισμική προσέγγιση, δεν «φωτογραφίζει» την πραγματικότητα, την πλάθει, δημιουργώντας αυτές τις «κοινότητες» που θεωρεί πως προϋπάρχουν, αποδίδοντάς σε αυτές - και, εν τέλει, στα άτομα φορείς αυτών των πολιτισμών - μια σειρά από χαρακτηριστικά που φαντάζεται πως θα πρέπει να έχουν, περικλείοντας ανθρώπους σε κατηγορίες και στερεότυπα που είναι πάντα ή υπερβολικά στενά ή υπερβολικά μεγάλα και ποτέ δεν καταγράφουν την πολυπλοκότητα της ταυτότητας του καθενός.

Έχει πολύ ενδιαφέρον από την άποψη αυτή, να αναλύσουμε τι συνέβη τις τελευταίες δεκαετίες στο Ηνωμένο Βασίλειο, μια χώρα που έχει γνωρίσει έντονο μεταναστευτικό ρεύμα ανθρώπων, ως επί το πλείστον - λόγω της βρετανικής αυτοκρατορικής ιστορίας και την ιδιαίτερη σχέση που το Ηνωμένο Βασίλειο εξακολουθεί να διατηρεί με τις χώρες της Κοινοπολιτείας - [2] από τη νοτιοανατολική Ασία.

Για μεγάλο χρονικό διάστημα οι μετανάστες από αυτή τη γεωγραφική περιοχή ομαδοποιηθήκαν – και τους ομαδοποίησαν - σύμφωνα με τη χώρα προέλευσης: υπήρχαν Ινδοί, Πακιστανοί, οι «bangla». Η «ισλαμική κοινότητα» δεν υπήρχε ακόμη[3]. Όχι ότι κάποιοι από αυτούς τους ανθρώπους δεν ήταν μουσουλμάνοι, αλλά ήταν η εθνική τους ταυτότητα και όχι η θρησκευτική που είχε καθοριστική σημασία στον ορισμό (και στην απόδοση) της ταυτότητας. Σε κάποιο σημείο αυτοί οι άνθρωποι «ανακαλύφθηκαν» μουσουλμάνοι, υπό την έννοια ότι η θρησκευτική τους πίστη τους ως χαρακτηριστικό ταυτότητας είχε αρχίσει να επικρατεί έναντι των υπολοίπων στοιχείων. Σταδιακά μια πληθώρα χαρακτηριστικών και καταγωγής αντικαταστάθηκαν από ένα και μοναδικό τη θρησκευτική πίστη, βάζοντας κάτω από την ίδια ομπρέλα ανθρώπους με εντελώς διαφορετικές ιστορίες, έθιμα, παραδόσεις και γλώσσες.


Ο Kenan Malik, ο Βρετανός συγγραφέας ινδικής καταγωγής, γεννημένος το 1960, διηγείται πως όταν ήταν νέος, στα τέλη της δεκαετίας του εβδομήντα και στις αρχές της δεκαετίας του ογδόντα, σημαντικό για έναν άντρα που γεννήθηκε στην Ινδία δεν ήταν τόσο η μουσουλμανική του πίστη όσο ότι ήταν μαύρος και εργάτης. Από τη μία πλευρά, λοιπόν, ένα στοιχείο που συνέδεε ιδανικά κάποιον σαν τον Malik με τους αγώνες των μαύρων στην Αμερική και από την άλλη μια χροιά πολιτική, καθαρά ταξική. Οι ενώσεις των μεταναστών, όπως αναφέρει ο Malik, συχνά είχαν πολιτικό χαρακτήρα, συνήθως κοσμικό και αριστερό, όχι θρησκευτικό. Η αλλαγή παραδείγματος, σύμφωνα με το Malik, προήλθε από τις πολυπολιτισμικές πολιτικές που εφαρμόστηκαν από τις κυβερνήσεις της εποχής που «απέτυχαν να ανταποκριθούν στις ανάγκες των μειονοτήτων, ενώ σε γενικές γραμμές, έχουν συμβάλει στη δημιουργία αυτών των κοινοτήτων με την επιβολή ταυτότητας στους ανθρώπους και αγνοώντας τις εσωτερικές αντιθέσεις που προέκυπταν από τις διαφορές ταξικής προέλευσης, φύλου ακόμη και εντός της ίδιας της θρησκείας. Δεν ενίσχυσαν τις μειονότητες, αλλά τους εκπροσώπους των κοινοτήτων, οι οποίοι οφείλουν τη θέση τους και την επιρροή τους πάνω από όλα στη σχέση τους με το κράτος. [...] Δεν ήταν οι μειονότητες που πίεσαν τους πολιτικούς να εισαγάγουν τις πολυπολιτισμικές πολιτικές. Κυρίως, η ίδια επιθυμία για την εδραίωση συγκεκριμένων πολιτιστικών ταυτοτήτων, εν μέρει τουλάχιστον, εξαρτήθηκε από την εφαρμογή των πολυπολιτισμικών πολιτικών»[4].

Ένας από τους λόγους που οδήγησαν τις κυβερνήσεις της εποχής σε αυτή την πρακτική, σύμφωνα με το Μαλίκ, ήταν η επιθυμία να αποσπάσουν την προσοχή από πολιτικά συμφέροντα, να σπάσουν την ταξική αλληλεγγύη και να την αντικαταστήσουν με τη θρησκευτική, ακολουθώντας μια ιεράρχηση βασισμένη σε ταυτότητες καταγωγής.

Η ταυτότητα κάθε ατόμου είναι ένα περίπλοκο πρίσμα, το οποίο προσλαμβάνει διάφορα «πρόσωπα», μια το ένα μια το άλλο, ανάλογα το συνδυασμό διαφορετικών περιστάσεων. Η κοινοτιστική προσέγγιση πιέζει έτσι ώστε το προσδιοριστικό στοιχείο της ταυτότητας του καθενός να μην είναι, ας πούμε, το φύλο ή η κοινωνική τάξη, αλλά η πίστη ή η εθνοτική καταγωγή. Η έμφαση στα εθνοτικά και θρησκευτικά στοιχεία σε βάρος των άλλων έχει κρίσιμες κοινωνικές και πολιτικές συνέπειες, διότι τροφοδοτεί την αλληλεγγύη ταυτότητας και όχι την αλληλεγγύη τάξης ή φύλου.

Στην περίπτωση αυτή η πολυπολιτισμική προσέγγιση έχει διαδραματίσει κεντρικό ρόλο στην ιεράρχηση των διαφόρων στοιχείων που χαρακτηρίζουν την ταυτότητα των μεταναστών από τη Νοτιοανατολική Ασία, στο Ηνωμένο Βασίλειο, καθώς ανέδειξε και ενίσχυσε ένα - αυτό της θρησκείας - το οποίο ναι μεν υπήρχε, όμως, δεν ήταν το στοιχείο που προσέδιδε ταυτότητα.(...)

Η απλοποίηση στα στοιχειώδη των πολιτισμών και εστιάζοντας την προσοχή στο θρησκευτικό στοιχείο, παραμελώντας όλα τα άλλα χαρακτηριστικά στο όνομα της ομαδοποίησης των ατόμων, αποτελεί κατά τα άλλα τη συνήθη πρακτική των φονταμενταλιστών, εκείνων των ισλαμιστών κυρίως, οι οποίοι, καθόλου τυχαία, καλούν συνεχώς την προσοχή των μουσουλμάνων στην ισλαμική «Ούμα» ως το πρωταρχικό στοιχείο ταύτισης, σε βάρος όλων των άλλων που αντίθετα θα τους διαφοροποιούσαν, ακόμη κι εκείνων που αφορούν στις χώρες καταγωγής ή εκείνων στις οποίες ζουν. Μια πραγματική πολιτική δράση που στοχεύει, μεταξύ άλλων, στην αποδυνάμωση των δεσμών μεταξύ μουσουλμάνων μεταναστών και της χώρας στην οποία αποφάσισαν να ζήσουν.


Στο φονταμενταλιστικό αφήγημα, εδώ βρίσκει έναν απρόσμενο σύμμαχο την πολυπολιτισμικότητα τόσο μοδάτη σήμερα ειδικά στα αριστερά, αυτό που είναι σημαντικό για τον προσδιορισμό της ταυτότητας «σου» δεν είναι το φύλο, η εθνικότητα ή η κοινωνική τάξη, αλλά η θρησκευτική πίστη. Όλα τα υπόλοιπα έχουν δευτερεύουσα σημασία.(...)

Το κρίσιμο ερώτημα είναι: οι άνθρωποι θα πρέπει να διακρίνονται πρώτα απ' όλα ως μέλη και εκφραστές της κοινότητας και τον πολιτισμό στον οποίο έτυχε να γεννηθούν ή ως αυτόνομοι πολίτες που είναι ικανοί να έχουν μια διαλεκτική και ώριμη σχέση με το δικό τους πολιτισμό; Ταυτότητα, τέλος πάντων, ως μέλος κοινότητας ή ως πολίτης; Αποδοχή της μίας ή της άλλης προοπτικής οδηγεί σε αντίθετα πολιτικά αποτελέσματα: εάν η πρώτη οδηγεί στην αδιαφορία και τη διατήρηση του status quo, γιατί όχι ακόμη και στο να πυροδοτεί συγκρούσεις ταυτοτήτων, η δεύτερη παραπέμπει στην υλοποίηση πολιτικών που υποστηρίζουν και προωθούν τις ικανότητες των ατόμων να αλληλεπιδρούν με ώριμο, διαλεκτικό και αυτόνομο τρόπο με το δικό τους background.

Η Πολυπολιτισμικότητα – δηλαδή η αντιμετώπιση διάφορων ομάδων ως ξεχωριστές κοινότητες αντί να περιλαμβάνει τα άτομα ως υποκείμενα με πλήρη δικαιώματα - δημιουργεί τον κατακερματισμό της κοινωνίας που στα λόγια υποστηρίζουν ότι θέλουν να αποφύγουν. Το αποτέλεσμα δεν είναι πλέον η «πολυπολιτισμικότητα», αλλά αυτό που ο Αμαρτία Σεν αποκαλεί «μονοπολιτισμικός πλουραλισμός», ο πολλαπλασιασμός παράλληλων κοινοτήτων, κάθε μια με αιτήματα για ειδικά δικαιώματα: «Η συνύπαρξη των διαφορετικών πολιτισμών που βρίσκονται ο ένας πάνω στον άλλον σαν τα πρόβατα τη νύχτα μπορεί να θεωρηθεί μια επιτυχία της πολυπολιτισμικότητας; »[5].

Αυτό που δημιουργείται είναι μια διαχωρισμένη κοινωνία στην οποία ίσως μπορούμε να ελπίζουμε στη διατήρηση της κοινωνικής ειρήνης, στην οποία όμως η παραβίαση των δικαιωμάτων κινδυνεύει να είναι στην ημερήσια διάταξη. Από την άλλη, όταν χάσουμε από τα μάτια μας το άτομο - εννοείται με όλη του την ιστορία, τη σύνθετη ταυτότητα του, τις πολλαπλές αναφορές του, οι οποίες, όμως, εμφανίζονται μέσα από το άτομο, και δεν είναι υπερκείμενες σε αυτό - και το βλέπουμε μόνο μέσα από τον παραμορφωμένο φακό της κουλτούρας του (ή της υποτιθέμενης ως τέτοιας), αναπόφευκτα καταλήγουμε στο διαχωρισμό της κοινωνίας σε παράλληλες κοινότητες. (...) Τότε, όμως, αν οι «κοινότητες» ως κοινωνικές πραγματικότητες μονολιθικές και αμετάβλητες δεν υπάρχουν, πώς είναι δυνατόν να δικαιολογηθεί θεωρητικά η υποστήριξη του κοινοτισμού, της ιδέας, δηλαδή, ότι είναι αναγκαίο να θέσουμε ένα σύστημα κανόνων adhoc για κάθε ξεχωριστή κοινότητα;

Ο κοινοτισμός είναι ένα από τα πολλά ιδεολογικά παραδείγματα που εφευρίσκει το αντικείμενο του για να δικαιολογήσει την ύπαρξή του. Κατόπιν αγγίζουμε το παράδοξο όταν οι υπερασπιστές του πολυπολιτισμικού μοντέλου επικαλούνται την ελευθερία των πολιτισμών. Όπως υποστηρίζει ο Αμαρτία Σεν, «το να γεννηθείς σε ένα συγκεκριμένο πολιτισμικό περιβάλλον δεν αποτελεί από μόνο του άσκηση πολιτισμικής ελευθερίας, αφού δεν πρόκειται για μια επιλογή. Αντίθετα, η απόφαση παραμονής μέσα σε ένα πλαίσιο πολιτισμικής παράδοσης θα ήταν άσκηση ελευθερίας εάν η επιλογή γινόταν αφού πρώτα έχουμε λάβει υπόψη διάφορες εναλλακτικές λύσεις»[6].

Για να επιτευχθεί αυτή η συνθήκη είναι αναγκαίες ορισμένες προϋποθέσεις, αρχής γενομένης από ένα δημόσιο και κοσμικό εκπαιδευτικό σύστημα. Κατόπιν να απαντήσουμε στην ερώτηση: ποιες συνέπειες θα υποστεί κάποιος που θα επέλεγε μια διαφορετική εναλλακτική λύση; Αν, ανεξάρτητα από την ποια επιλογή, δεν υποστεί καμία συνέπεια - όχι μόνο από την άποψη της φυσικής ασφάλειας (δεν υπάρχει κίνδυνος θανάτου, σωματικής τιμωρίας, φυλάκιση), αλλά και σε επίπεδο οικονομικών και κοινωνικών σχέσεων (αποδοχή της οικογένειας και της κοινότητας, ευκαιρίες απασχόλησης και σταδιοδρομίας κλπ.) - μόνο τότε η επιλογή είναι πραγματικά ελεύθερη. Κάθε φορά, που η επιλογή επιφέρει έστω και μόνο την αποστροφή της κοινότητάς του (όπως στην περίπτωση εκείνων που αποφασίζουν να εγκαταλείψουν τους Μάρτυρες Ιεχωβά, που ουσιαστικά εκδιώκονται από την κοινότητα), είναι προφανές πως δεν πρόκειται για ελεύθερη επιλογή.

Είναι σαφές ότι δεν υπάρχει απολύτα ελεύθερη επιλογή παρά μόνο σε νοητικούς πειραματισμούς. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι ο «βαθμός» ελευθερίας δεν είναι κατά κάποιο τρόπο μετρήσιμος και πως - η διακύμανση από μια επιλογή που επιβάλλεται με σωματική βία(0 βαθμός ελευθερίας) σε μια εντελώς ελεύθερη επιλογή (ιδανικός στόχος αλλά χωρίς να είναι πλήρως εφικτός) - δεν είναι δυνατόν να προσδιοριστεί η τάση προς έναν από τους δύο πόλους.

Σημειώσεις

[1] Οι όροι «κοινοτισμός» και «πολυπολιτισμικότητα» αναφέρονται σε μια σειρά συγγραφέων με πολύ διαφορετικές απόψεις. Εδώ θα αναφερθούμε κυρίως στον πολυπολιτισμικό κοινοτισμό του Taylor και στη φιλελεύθερη πολυπολιτισμικότητα του Kymlicka. Παρόλο που ο τελευταίος επεξεργάζεται τη θέση του προσπαθώντας απλώς να απαλλαγεί από την κοινοτιστική θέση, στο εξής θα προσπαθήσω να αναδείξω την ουσιαστική σύγκλιση των δύο θέσεων. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο οι όροι «κοινοτισμός» και «πολυπολιτισμικότητα» χρησιμοποιούνται εδώ σχεδόν ως συνώνυμα.

2] Οι πολίτες από τις χώρες της Κοινοπολιτείας, για να δώσω μόνο ένα παράδειγμα, έχουν πλήρη δικαιώματα ψήφου στη Βρετανία, παρά το γεγονός ότι δεν είναι Βρετανοί πολίτες. Συνεπώς, τουλάχιστον από την άποψη αυτή, οι μετανάστες είναι ιδιαίτερα «προνομιούχοι».

[3] Cfr. E. Manea, Women and Sharia Law, J.B. Taurus, London-New York 2016, p. 20.

[4] K. Malik, Il multiculturalismo e i suoi critici, Nessun Dogma, Roma 2016 pp. 55, 44.

[5] A. Sen, The Uses and Abuses of Multiculturalism, in “The New Republic, 27 febbraio 2006, μεταφ. τηςΣιούτο

[6] στο ίδιο.

Πηγή:micromega-online

Μετάφραση Μουρατίδης Γιώργος

Διαβάστε περισσότερα...

Αλέκος Αλαβάνος: «Η υπερήφανη σημαία του Φιρκά παραδίδεται κουρέλια στους Γερμανούς»

Αλέκος Αλαβάνος: «Η υπερήφανη σημαία του Φιρκά παραδίδεται κουρέλια στους Γερμανούς»

Τυχαίνει αυτές τις μέρες να βρίσκομαι στα Χανιά. Παρακολουθώ τους Χανιώτες, σε ένα νομό που και οι τέσσερις βουλευτές τους είναι Συριζα, μεταξύ των οποίων και ο Πολάκης, να μαθαίνουν τα νέα για την πολιτιστική κληρονομιά τους με έκπληξη, οργή και σαρκασμό. Σκανδιναβοί επισκέπτες θεωρούν τις ειδήσεις αυτές, που τις μαθαίνουν από αγγλόφωνες ιστοσελίδες για τα Χανιά, απίστευτες και αδιανόητες.

Όταν οι Τούρκοι ή οι Γερμανοί εισέβαλαν και λεηλατούσαν τα χωριά, ένα από τα πρώτα πράγματα που προσπαθούσαν να διασώσουν οι Κρητικοί, μαζί με τα παιδιά τους και τα κειμήλια των γονιών τους, ήταν οι βυζαντινές εικόνες των εκκλησιών από την εποχή της περίφημης κρητικής σχολής ζωγραφικής. Τα μοναστήρια αντιστέκονταν με κάθε τρόπο για να μη βεβηλωθεί η κληρονομιά των προγόνων στα χέρια ξένων κατακτητών, φτάνοντας μέχρι το ολοκαύτωμα του Αρκαδίου.

Είναι γι’ αυτό όνειδος το ότι μια κυβέρνηση, που τα μέλη της έχουν δυστυχώς ελληνικές ταυτότητες, παραδίδει την πολιτιστική μας κληρονομιά στους ξένους, πρώτα απ’ όλα στους σημερινούς Γερμανούς που το αεροδρόμιο των Χανίων Ιωάννης Δασκαλογιάννης, ο οποίος το 1771 γδάρθηκε ζωντανός στο Ηράκλειο από τους Οθωμανούς κατακτητές, το έχουν κάνει αεροδρόμιο Fraport, γερμανικής πολυεθνικής με έδρα στη Φραγκφούρτη. Παραδίδει την αρχαιολογική κληρονομιά χωρίς αντίσταση, στη ζούλα, κρυφά από τον ελληνικό λαό, χωρίς αιδώ, μέχρι να αποκαλυφθούν και να ξεγυμνωθούν. Κι όλα αυτά, την εποχή που υποτίθεται ότι έχουμε βγει από τα μνημόνια.

Το Φρούριο του Φιρκά στο Βενετσιάνικο Λιμάνι των Χανίων, που παραδόθηκε προς εκμετάλλευση στην ξενόφερτη, ξενοκίνητη και ξενοδιοίκητη Εταιρία Ακινήτων Δημοσίου, δεν είναι ένα από τα αναρίθμητα αρχιτεκτονικά μνημεία που είναι διάσπαρτα σε όλο το νησί. Είναι «το» «σύμβολο». Το σύμβολο της Ελευθερίας και της Ελληνικότητας του νησιού. Εδώ, την 1η Δεκεμβρίου του 1913, παρουσία του Ελευθερίου Βενιζέλου, των αγωνιστών του κινήματος του Θερίσου και του κρητικού λαού, υψώθηκε με περηφάνια η για πρώτη φορά η ελληνική σημαία. Αυτή τη σημαία ποδοπατά σήμερα και την παραδίδει κουρέλια στους ξένους η κυβέρνηση Συριζα Ανελ.

Είναι καιρός να τελειώνουμε με αυτή την εξευτελιστικά υποταγμένη στους ξένους κυβέρνηση. Είναι καιρός να ζήσει η Ελλάδα χωρίς κανενός είδους μνημονιακή κυβέρνηση. Είναι καιρός να σκεφτούμε σοβαρά «πότε θα κάνει ξαστεριά, πότε θα φλεβαρίσει…»

Χανιά 21.9.2018

Διαβάστε περισσότερα...

Η Ανάπτυξη Άργησε...Μία Ημέρα (Οι Φανφαρόνοι). Του Γιάννη Περάκη

Η Ανάπτυξη Άργησε...Μία Ημέρα (Οι Φανφαρόνοι)

Η ανάπτυξη ήρθε ή δέν ήρθε; Αν δεν ήρθε τότε η κυβέρνηση φρόντισε με τις δηλώσεις της να την «φέρει».Τα προβλήματα της εικονικής πραγματικότητας της Ανάπτυξης:

Α) Ανεργία. Το σύστημα ΕΡΓΑΝΗ δημοσιεύσε τις Ροές Μισθωτής Απασχόλησης στον Ιδιωτικό τομέα (Αύγουστος 2018). Αναλύοντας τους πίνακες αποκαλύπτονται τα παρακάτω:

1ο) Απο την επιδερμική ανάλυση των ποσοστικών στοιχείων του Πίνακα I εξάγει κανείς το συμπέρασμα ότι αυξήθηκε η απασχόληση, κατά 6.854 άτομα συγκρίνοντας τον μήνα Αύγουστο του 2018 με τον αντίστοιχο του 2017. Επίσης κατά 33.070 άτομα συγκρίνοντας το Α’-Οκτάμηνο του 2018 με το αντίστοιχο του 2017.

Πίνακας Ι
ε θέσεις εργασίας) Αύγουστος 2018 Αύγουστος 2017 Διαφορά Α’ Οκτάμηνο 2018 Α’ Οκτάμηνο 2017 Διαφορά
(1) (2) (1-2) (3) (4) (3-4)
Ι. Προσλήψεις 187.160 164.513 22.647 1.786.045 1.588.065 197.980
ΙΙ. Αποχωρήσεις* 194.908 178.915 15.993 1.504.232 1.339.322 164.910
Α. Καταγγελίες Συμβάσεων Αορίστου Χρόνου και Λήξεις Συμβάσεων Ορισμένου Χρόνου 100.967 76.878 24.089 863.552 687.546 176.006
Β. Ιοκοιωθελείς Αποχωρήσεις 93.941 102.037 -8.096 640.680 651.776 -11.096
ΙΙΙ. Ισοζύγιο (Ι-ΙΙ) -7.748 -14.402 6.654 281.813 248.743 33.070

*Σημείωση: Με τον όρο «αποχωρήσεις» ή «απολύσεις» εννοούμε το σύνολο των:

α) καταγγελιών συμβάσεων αορίστου χρόνου και λήξεων συμβάσεων ορισμένου χρόνου και

β) οικειοθελών αποχωρήσεων. Το ισοζύγιο προσλήψεων-αποχωρήσεων αναφέρεται και ως ισοζύγιο προσλήψεων-απολύσεων χάριν απλότητας.

Είναι έτσι όμως;

2ο) Ο Πίνακας IVκαταγράφονται οι νέες προσλήψεις, ανά είδος σύμβασης εργασίας από 01.01.2018 έως 31.08.2018. Αποτυπώνει επίσης τα ποιοτικά στοιχεία της απασχόλησης. Το 52.5% των νέων προσλήψεων έχει την μορφή της μερικής και εκ περιτροπής απασχόλησης στο Α’- Οκτάμηνο του 2018.

Πίνακας ΙV
ΜΗΝΑΣ ΠΡΟΣΛΗΨΕΙΣ ΑΝΑ ΕΙΔΟΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΠΟ 01.01.2018 ΕΩΣ 31.08.2018
ΠΛΗΡΗΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΜΕΡΙΚΗ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΕΚ ΠΕΡΙΤΡΟΠΗΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΣΥΝΟΛΟ ΣΥΝΟΛΟ ΜΕΡΙΚΗΣ & ΕΚ ΠΕΡΙΤΡΟΠΗΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΠΟΣΟΣΤΟ ΜΕΡΙΚΗΣ & ΕΚ ΠΕΡΙΤΡΟΠΗΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ
ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2018 71.943 61.950 19.983 153.876 81.933 53,25%
ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2018 65.659 62.406 22.280 150.345 84.686 56,33%
ΜΑΡΤΙΟΣ 2018 95.873 76.006 24.263 196.142 100.269 51,12%
ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2018 149.051 90.049 28.972 268.072 119.021 44,40%
ΜΑΙΟΣ 2018 154.413 118.388 35.368 308.169 153.756 49,89%
ΙΟΥΝΙΟΣ 2018 127.793 119.321 36.087 283.201 155.408 54,88%
ΙΟΥΛΙΟΣ 2018 108.339 99.045 31.696 239.080 130.741 54,69%
ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2018 82.581 76.498 28.081 187.160 104.579 55,88%
ΣΥΝΟΛΟ Α’ ΟΚΤΑΜΗΝΟΥ 2018 855.652 703.663 226.730 1.786.045 930.393 52,55% (Μέσος όρος μηνών)

Ενισχυτικό αποδεικτικό στοιχείο της «αύξησης» της απασχόλησης με μείωση των αποδοχών αποτελούν οι υποβληθείσες Αναλυτικές Περιοδικές Δηλώσεις που υπεβλήθησαν στον ΕΦΚΑ (ΙΚΑ) τον Φλεβάρη του 2018. Τα συμπράσματα είναι τα εξής:

Επιχειρήσεις-Ασφαλισμένοι

Από τα στοιχεία του ΕΦΚΑ προκύπτουν ακόμη τα εξής:

Υποβλήθηκαν και επεξεργάστηκαν για τον μήνα Φλεβάρη-2018 οι ΑΠΔ (Αναλυτικές Περιοδικές Δηλώσεις) από 241.802 κοινές επιχειρήσεις και 8.963 από οικοδομοτεχνικά έργα. Ο αριθμός των ασφαλισμένων οι οποίοι έχουν δηλωθεί στις ΑΠΔ ανήλθε σε 1.958.122, εκ των οποίων 1.926.172 σε κοινές επιχειρήσεις και 31.950 σε οικοδομοτεχνικά έργα. Στα 50,71 ευρώ ανήλθε το μέσο ημερομίσθιο και στα 1.166,24 ευρώ ο μέσος μισθός των ασφαλισμένων με πλήρη απασχόληση σε κοινές επιχειρήσεις.

Τα αντίστοιχα ποσά για τους ασφαλισμένους με μερική απασχόληση ανήλθαν στα 23,55 ευρώ (μέσο ημερομίσθιο) και 378,21 ευρώ (μέσος μισθός).

Σε σύγκριση με τον Φεβρουάριο του 2017, στις κοινές επιχειρήσεις με πλήρη απασχόληση το μέσο ημερομίσθιο μειώθηκε κατά 1,56% και ο μέσος μισθός κατά 3,42%.

Βασικά στοιχεία μηνιαίας απασχόλησης

Στο σύνολο των ασφαλισμένων, η μέση απασχόληση είναι 20,80 ημέρες, στους ασφαλισμένους στις κοινές επιχειρήσεις 20,92 και στους ασφαλισμένους στα οικοδομοτεχνικά έργα 13,35.

Στις επιχειρήσεις με λιγότερους από δέκα μισθωτούς, το μέσο ημερομίσθιο πλήρους απασχόλησης ανέρχεται στο 63,05% του μέσου ημερομισθίου των ασφαλισμένων σε επιχειρήσεις με πάνω από δέκα μισθωτούς, ενώ ο μέσος μισθός ανέρχεται στο 60,41%.

Σύγκριση βασικών μεγεθών Φεβρουαρίου 2018–Φεβρουαρίου 2017

  • Ο αριθμός των ασφαλισμένων στις κοινές επιχειρήσεις αυξήθηκε κατά 11,44%, στα οικοδομοτεχνικά έργα αυξήθηκε κατά 1,00% και στο σύνολο των επιχειρήσεων αυξήθηκε κατά 11,25%. Ο αριθμός των ασφαλισμένων αυξήθηκε στις κοινές επιχειρήσεις με πλήρη απασχόληση κατά 13,01%, ενώ με μερική απασχόληση αυξήθηκε κατά 10,06%.
  • Η μέση απασχόληση στις κοινές επιχειρήσεις μειώθηκε κατά 0,29% και στα οικοδομοτεχνικά έργα μειώθηκε κατά 0,22%.
  • Το μέσο ημερομίσθιο στις κοινές επιχειρήσεις μειώθηκε κατά 1,27%, στα οικοδομοτεχνικά έργα μειώθηκε κατά 3,20% και στο σύνολο κατά 1,27%.
  • Ο μέσος μισθός μειώθηκε στις κοινές επιχειρήσεις κατά 1,56% και στα οικοδομοτεχνικά έργα μειώθηκε κατά 3,42%.
  • Στις κοινές επιχειρήσεις με πλήρη απασχόληση, το μέσο ημερομίσθιο μειώθηκε κατά 1,57% ενώ ο μέσος μισθός μειώθηκε κατά 2,27%.

Η απορία μας είναι: Με την ίδια ταχύτητα στην υλοποίηση των αποφάσεων σας κινείσθε και με τους «θεσμούς»; Εδώ ψηφίσατε εν μια νυκτί τα μνημόνια χιλιάδων σελίδων απο το 2011 χωρίς καν να τα διαβάσουν οι βουλευτές σας. Για τον διάλογο και τις δημοκρατικές διαδικασίες κόπτεστε. Αλλωστε θα ήταν η πρώτη φιλολαική απόφαση με συνοπτικές διαδικασίες.

Β) Το Πρωτογενές πλεόνασμα, Αλήθειες και Ψέμματα:

Πρωτογενές πλεόνασμα 3,139 δισ. ευρώ,  εμφάνισε ο προϋπολογισμός στο τέλος Αυγούστου-2018 εξέλιξη που οφείλεται στην υπέρβαση που καταγράφουν τα έσοδα σε σχέση με το στόχο αλλά και την «υπερσυγκράτηση» των δαπανών (κυρίως στις δαπάνες του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων), αλλά και στις μειωμένες κοινωνικές δαπάνες υγεία, παιδεία κλπ. Συγκεκριμμένα:

Σύμφωνα με τα προσωρινά στοιχεία εκτέλεσης του κρατικού προϋπολογισμού, σε τροποποιημένη ταμειακή βάση, για την περίοδο Ιανουαρίου-Αυγούστου 2018, παρουσιάζεται έλλειμμα στο ισοζύγιο του κρατικού προϋπολογισμού ύψους 1.238 εκατ. ευρώ έναντι στόχου για έλλειμμα 3.384 εκατ. ευρώ που έχει περιληφθεί στην επεξηγηματική έκθεση του ΜΠΔΣ 2019-2022, για το αντίστοιχο διάστημα του 2018 και ελλείμματος 1.271 εκατ. ευρώ το αντίστοιχο διάστημα του 2017. Το πρωτογενές αποτέλεσμα διαμορφώθηκε σε πλεόνασμα ύψους 3.139 εκατ. ευρώ, έναντι στόχου για πρωτογενές πλεόνασμα 917 εκατ. ευρώ και πρωτογενούς πλεονάσματος 3.544 εκατ. ευρώ για την ίδια περίοδο το 2017.

Οι επιστροφές εσόδων (εξαιρουμένων των επιστροφών από το πρόγραμμα εκκαθάρισης ληξιπρόθεσμων οφειλών) ανήλθαν σε 2,564 δισ. ευρώ, σημειώνοντας  μείωση κατά 402 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου (2,965 δισ. ευρώ).

Τα έσοδα του Προϋπολογισμού Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) ανήλθαν σε 1,435 δισ. ευρώ, μειωμένα κατά 166 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.

Οι επιστροφές εσόδων του Αυγούστου 2018 (εξαιρουμένων των επιστροφών από το πρόγραμμα εκκαθάρισης ληξιπρόθεσμων οφειλών) ανήλθαν σε 234 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση κατά 68 εκατ. ευρώ έναντι του μηνιαίου στόχου (302 εκατ. ευρώ).

Οι δαπάνες του κρατικού προϋπολογισμού για την περίοδο Ιανουαρίου-Αυγούστου 2018 ανήλθαν στα 33,089 δισ. ευρώ και παρουσιάζονται μειωμένες κατά 1,227 δισ. ευρώ έναντι του στόχου (34,316 δισ. ευρώ). Μειωμένες έναντι του στόχου ήταν κυρίως οι δαπάνες για εξοπλιστικά προγράμματα ΥΠΕΘΑ κατά 159 εκατ. ευρώ και οι επιδοτήσεις γεωργίας κατά 92 εκατ. ευρώ.

Οι δαπάνες του κρατικού προϋπολογισμού παρουσιάζονται αυξημένες σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2017 κατά 386 εκατ. ευρώ. Εχουν καταβληθεί επιπλέον 218 εκατ. ευρώ για το Κοινωνικό Εισόδημα Αλληλεγγύης και 230 εκατ. ευρώ για οικογενειακά επιδόματα.

Συγκεκριμένα σύμφωνα με το ΓΛΚ οι ληξιπρόθεσμες οφειλές των φορέων της Γενικής Κυβέρνησης μειώθηκαν τον Ιούνιο-2018 στα 2,01 δισ. από 2,37 δισ. ευρώ τον Μάιο-2018.

Ειδικότερα:

*Oι οφειλές των ασφαλιστικών ταμείων μειώθηκαν τον Ιούνιο-2018 στα 972 εκ. ευρώ από 1,08 δισ. ευρώ τον Μάιο-2018.

* Οι οφειλές των νοσοκομείων μειώθηκαν στα 359 εκατ. ευρώ τον Ιούνιο-2018 από 495 εκ. ευρώ τον Μάιο-2018.

* Οι οφειλές των ΟΤΑ μειώθηκαν στα 275 εκ. ευρώ τον Ιούνιο-2018 από 309 εκ. τον Μάιο-2018.

* Αντίθετα οι καθυστερούμενες επιστροφές φόρων αυξήθηκαν στα 706 εκ. ευρώ από 589 εκ. ευρώ λόγω και της κατάθεσης των φορολογικών δηλώσεων από φυσικά και νομικά πρόσωπα μέσα στον Ιούνιο.

Αυτά είναι τα «επίσημα» στοιχεία του Υπουργείου Οικονομικών. Εκτός απο αυτά τα στοιχεία υπάρχουν και τα ανεπίσημα.

Σκοπίμως δεν καταβάλλονται οι συντάξεις, ώστε η κυβέρνηση να δημιουργεί υπερπλεόνασμα στον ΕΦΚΑ, το οποίο εμφανίζει και προς τους δανειστές, καταγγέλλει το Ενιαίο Δίκτυο Συνταξιούχων (ΕΝΔΙΣΥ) σε μηνυτήρια αναφορά που κατέθεσε σήμερα προς τον εισαγγελέα πλημμελειοδικών Αθηνών (18-09-2018).

Εκκρεμότητες στην έκδοση συντάξεων, σύμφωνα με το ΕΝΔΙΣΥ

  • Εκκρεμότητες επικουρικής (90.000 επί 130 ευρώ μεσοσταθμικά επί 36 μήνες)-90.000 Χ 130 Χ 36 = 421.200.000 ευρώ.
  • Εκκρεμότητες κύριες (50.000 επί 400 ευρώ επί 18 μήνες)-50.000 Χ 400 Χ 18 = 360.000.000 ευρώ.
  • Εκκρεμότητες Εφάπαξ (40.000 επί 20.000 ευρώ μεσοσταθμικά)-40.000 Χ 20.000 = 800.000.000 ευρώ.

Σύνολο όσων δεν καταβάλλονται στους υποψήφιους συνταξιούχους: 1,581 δισ. ευρώ.

Πολιτικό Συμπέρασμα: Για την ακριβή εκτίμηση του «πλεονάσματος» ή του ελλείματος θα πρέπει να ανασυρθούν μνήμες της «δημιουργικής λογιστικής» του «ενδόξου» παρελθόντος της σημιτικής εποχής, με την ιδιαίτερη επικούρηση του κ. Μαμαλάκη (Μπουκιά & Συγχώριο).

Τέλος η ειρωνεία ή η τραγωδία στο παραπάνω σημείο βρίσκεται, στην απαίτηση της εκάστοτε μνημονιακής κυβέρνησης, οι πολίτες να είναι συνεπείς στις υποχρεώσεις τους αλλιώς κατάσχουν απο τους λογαριασμούς τους τις οφειλές. Εκτός εάν με δεδομένο ότι ενεχυριάσθησαν τα δημόσια έσοδα στους «θεσμούς», δεν έχετε ευθύνη.    

Γιάννης Περάκης

Οικονομολόγος

Ο ΦΑΝΦΑΡΟΝΟΣ (ILSORPASSO): Ιταλική σάτυρα του (1962), Σκηνοθεσία Ντίνο Ρίζι ( Βιτόριο Γκάσμαν, Ζαν-Λουί Τρεντινιάν, Κατρίν Σπάακ).

Διαβάστε περισσότερα...

Η λαϊκή κυριαρχία και ο αυθεντικός διεθνισμός. Tου Σέρτζιο Τσεζαράττο

 Η λαϊκή κυριαρχία και ο αυθεντικός διεθνισμός

του Σέρτζιο Τσεζαράττο*


Για πολλούς αναλυτές, ο όρος «εθνική κυριαρχία» έχει γίνει συνώνυμο των πιο χαμηλών πολιτικών ένστικτων: τον εθνικισμό, το ρατσισμό, το λαϊκισμό, το νεο-φασισμό. Ίσως να ήταν ωφέλιμη η εισαγωγή κάποιων διακρίσεων σε αυτή τη σκόπιμη χρήση που τσουβαλιάσματος πολιτικών πολύ διαφορετικών μεταξύ τους. Μια σύγχυση που δικαιολογείται μόνο από την έλλειψη σοβαρών επιχειρημάτων για την αμφισβήτηση όσων θεωρούν την πλήρη εθνική κυριαρχία ως προϋπόθεση δημοκρατίας και εποικοδομητικής διεθνούς συνεργασίας.
Σε άλλη περίπτωση αποκάλεσα τη περίοδο που διανύουμε ως «Polanyi
moment», η οποία χαρακτηρίζεται από ένα γενικευμένο αίσθημα διαμαρτυρίας ενάντια στις φιλελεύθερες ελίτ. Μακριά από εμάς η άποψη της ελεύθερης αγοράς ως μιας φυσικής κατάστασης της ανθρωπότητας, ο ανθρωπολόγος Καρλ Πολάνυι (1886-1964) είχε προβλέψει πως η βίαιη επιβολή του νεοφιλελευθερισμού θα προκαλέσει λαϊκή αντίδραση με στόχο την ανασύσταση των κοινοτικών δεσμών που έχουν θα έχουν διαρραγεί από την αγορά. Εάν η δημιουργία, μέσω του κοινωνικού κράτους, μιας περιοχής «αποεμπορευματοποιημένης» αποτέλεσε μια προοδευτική απάντηση του καπιταλισμού - επιβεβλημένη μπροστά στην Σοβιετική πρόκληση - ο Polanyi φοβόταν ότι, όπως είχε συμβεί με τον ναζισμό, η λαϊκή διαμαρτυρία θα μπορούσε να οδηγηθεί προς την ανελεύθερη δεξιά, έτοιμη να την αγκαλιάσει με απλοϊκά και αντιδραστικά συνθήματα. Με μια αριστερά αποσοσιαλιστικοποιημένη, σήμερα, η δεξιά απάντηση πιθανόν θα εμφανίζεται ως η μόνη διαθέσιμη εναλλακτική, ακόμη παραπάνω που οι ελίτ, συμπεριλαμβανομένων και εκείνων της αριστεράς, συχνά αντιμετωπίζουν με περιφρόνηση το λαϊκή ανάγκη για προστασία από την πίεση της αγοράς και από τη μεταφορά των κέντρων εξουσίας εκτός των εθνικών δημοκρατιών.
Ήδη πριν από περισσότερο από δύο δεκαετίες ο Μάσσιμο Πιβέττι, οικονομολόγος, μαθητής του Σράφφα και Γκαρενιάνι, είχε αρχίσει να καταγγέλλει πως η αφαίρεση της νομισματικής κυριαρχίας από τον έλεγχο των εθνικών δημοκρατικών θεσμών ήταν μέρος ενός ευρύτερου σχεδιασμού εκκένωσης του εθνικού κράτους, φυσικό πεδίο, εντός του οποίου ασκείται, απλουστεύοντας την, η διανεμητική σύγκρουση μεταξύ των κοινωνικών τάξεων. Επιπλέον, τα συστήματα σταθερών συναλλαγματικών ισοτιμιών αποτελούν ένα παραδοσιακό εργαλείο για τη ρύθμιση των αναδιανεμητικών συγκρούσεων. Έτσι έγινε στην Ιταλία το μακρινό 1979 όταν με έμπνευση του Αντρεάττα και του κύκλου του από καθηγητές του Πανεπιστημίου της Μπολόνιας, του Πανεπιστημίου Μποκόνι και της Τράπεζας της Ιταλίας, την μετά Μπάφι περίοδο, υιοθετήθηκε η γερμανική πειθαρχία ως άξονας της Ιταλικής οικονομικής πολιτικής(ο Πάολο Μπάφι, διοικητής μεταξύ του 1975 και του 1979, ήταν πολύ επιφυλακτικός όσον αφορά τη νομισματική Ευρώπη). Χωρίς τη δυνατότητα νομισματικής πολιτικής και ελιγμών στις συναλλαγματικές ισοτιμίες, τα περιθώρια δημοσιονομικής πολιτικής στενεύουν, οι δυνατότητες του εκλογικού σώματος να καθορίσει τον προσανατολισμό της οικονομικής πολιτικής ακυρώνονται, το πεδίο των κοινωνικών συγκρούσεων, η ουσία της δημοκρατίας, αν και καλά ρυθμιζόμενη, απονεκρώνεται. Η δημοκρατία περιορίζεται στα ατομικά δικαιώματα, προνομιούχο έδαφος του σημερινής «αριστεράς», μαζί με την προσκόλληση σε μια αδιευκρίνιστη κοσμοπολίτικη αλληλεγγύη. Αλλά δεν είναι μόνο αυτό. Η πολιτική που βασίζεται σε «σκληρό νόμισμα» (ποιον μας θυμίζει αυτό;) οδήγησε στην απώλεια της ανταγωνιστικότητας στο εξωτερικό, την αύξηση του δείκτη δημόσιου χρέους/ΑΕΠ, σε μια ατελείωτη λιτότητα που απονεκρώνει τη συνολική ζήτηση, είναι η αιτία της στασιμότητας των επενδύσεων και την παραγωγικότητας.

Μια υπερεθνική ομοσπονδία οικονομικά διαφορετικών χωρών σημαίνει συμμόρφωση σε αυτό το νεοφιλελεύθερο σχεδιασμό, όπως πολύ καλά ήξερε ο Φριντριχ φον Χάγιεκ (1899-1992), ο πρωταθλητής του φιλελευθερισμού, ο οποίος θεωρούσε τους υπερεθνικούς θεσμούς τη Μέκκα των φιλελεύθερων, όχι των σοσιαλιστών. Ο πολιτικός ρεαλισμός (δηλαδή το δίδαγμα του Θουκυδίδη, Μακιαβέλι και Χομπς), μας οδηγεί στο συμπέρασμα ότι στην πραγματικότητα στις σχέσεις μεταξύ κρατών, η λέξη αλληλεγγύη έχει μικρή σημασία, και που στην πράξη απορρίπτεται ακόμη και από τους ίδιους τους εργαζόμενους στις πιο εύπορες χώρες. Στην περίπτωση αυτή, η μόνη πιθανή ομοσπονδιακή Ευρώπη είναι η ορντολιμπεραλιστική, με σκοπό επιβάλει την τάξη της αγοράς μέσα από την κατάργηση των αναχωμάτων που είχαν θέση, μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, τα εθνικά κράτη. Η ανελεύθερη δεξιά έχει κατανοήσει τη ζημία που προκλήθηκε στην εργατική τάξη από την επιθετικότητα των ευρώ-ορντολιμπεραλιστών, και την εκμεταλλεύεται προς όφελός της (ακυρώνοντας κάθε διεκδίκηση πραγματικής κοινωνικής αξίας). Η παραδοσιακή αριστερά δεν το καταλαβαίνει και κηρύττει μια γενικόλογη αλληλεγγύη, κατάφατσα στους ανθρώπους, κριτικάροντας την σημερινή κυβέρνηση Λίγκας-5Αστέρων για τη μετανάστευση (αντί να την πιέζει σε οικονομικά και κοινωνικά ζητήματα), και υποστηρίζοντας τις Βρυξέλλες και τις αγορές.
Σήμερα υπάρχουν δύο αριστερές, η διαχωριστική μεταξύ τους βρίσκεται στη σημασία που αποδίδεται στην έννοια της εθνικής κυριαρχίας. Ευτυχώς, πολλοί διανοούμενοι τάσσονται με την αριστερά που υπερασπίζεται τη δημοκρατική και κοινωνική κυριαρχία. Είναι καιρός λοιπόν να προκύψει ένας πολιτικός σχηματισμός που - όπως συμβαίνει σε άλλες χώρες πχ τη Γερμανία - να κάνει δικά της την ανασφάλεια των λαϊκών στρωμάτων και τη σκέψη αυτών των διανοουμένων, με επιμονή και προσπάθεια μακράς πνοής να αρπάξει από τα χέρια της δεξιάς το λάβαρο της υπεράσπισης των εθνικών συμφερόντων και να επιταχύνει την ιστορική ασημαντότητα της συμπονετικής «αριστεράς». Αυτό που θα ενώσει αυτές τις ευρωπαϊκές δυνάμεις θα είναι ένας γνήσιος διεθνισμός, ο οποίος θα έχει ως στόχο να δώσει πίσω στους ανθρώπους της Ευρώπης τη χαμένη κυριαρχία, έξω από τα υπερεθνικά κλουβιά εκεί όπου επικρατεί δίκαιο του ισχυρού.

Πηγή: micromega

*Καθηγητής Οικονομικής Πολιτικής στο Πανεπιστήμιο της Σιένα Ιταλίας

Μετάφραση Μουρατίδης Γιώργος

Διαβάστε περισσότερα...

Πόσο γελοίος μπορεί να είναι ένας Γάλλος υπουργός;

ΣΧΟΛΙΟ

Πόσο γελοίος μπορεί να είναι ένας Γάλλος υπουργός;

Απείρως!

Διότι μέσα στην απόλυτη ομοιομορφία της κυρίαρχης πολιτικής δεν υπάρχει ούτε καν επίγνωση της γελοιότητας.

Διαβάζουμε, λοιπόν, στην ιστοσελίδα antiwar.com [https://news.antiwar.com/2018/09/11/syria-offensive-risks-scattering-terrorists-abroad-french-fm/] ότι ο υπουργός Εξωτερικών της Γαλλίας Ζαν-Ιβ Λε Ντριάν «προειδοποίησε ότι η κυβέρνησή του ανησυχεί για τη συριακή στρατιωτική επίθεση στην επαρχία Ιντλίμπ, της βορειοδυτικής Συρίας, διότι φοβάται ότι έτσι θα διασκορπιστούν σ’ όλο τον κόσμο οι ξένοι μαχητές που βρίσκονται εκεί , δημιουργώντας δυνητικά σοβαρά προβλήματα ασφαλείας για τη Δύση». Ο Λε Ντριάν πιστεύει ότι υπάρχουν «δεκάδες Γάλλοι μαχητές» που έχουν συμμαχήσει με την Αλ-Κάιντα και άλλες φατρίες στο Ιντλίμπ. Υποτίθεται, λοιπόν, ότι μόλις αρχίσει η στρατιωτική επίθεση, πολλοί θα φύγουν και θα επιστρέψουν στη Γαλλία και σε άλλες χώρες της ΕΕ.

Άκουσε κόσμε!

Η Δύση τους εκπαίδευσε, τους έδωσε όπλα και χρήματα για να πάνε εκεί να ρίξουν τον Άσαντ. Δεν τα κατάφερε, αλλά μ’ αυτές τις ενέργειες συνέβαλε τα μέγιστα στο να βυθιστεί η χώρα σε έναν αιματηρό επταετή πόλεμο, να ξεριζωθούν εκατομμύρια ανθρώπους από τις εστίες τους, να βρουν το θάνατο εκατοντάδες χιλιάδες. Δημιούργησε κρανίου τόπο σε μια σχετικά ευημερούσα χώρα.

Και τι θέλει τώρα η Δύση; Να μείνουν οι προστατευόμενοί της στη Συρία ή όπως είπε ο Σ. Λαβρόφ «φαίνεται σαν οι ΗΠΑ να θέλουν να γλιτώσουν την Al-Nusra».

Να μείνουν λοιπόν

-- ως υποχείρια για κάθε πρόκληση, όπως αυτή που προετοιμάζουν και πάλι με χημικά αέρια ώστε να δικαιολογήσουν την επανάληψη των πληγμάτων εναντίον της Συρίας,

-- για να υπάρχει μια δύναμη που συνεχώς να αμφισβητεί την εδαφική ακεραιότητα της Συρίας,

--για να μην τελειώσει ποτέ ο πόλεμος, μέχρι να μετασχηματιστεί όλη η συριακή επικράτεια σε αδύναμα προτεκτοράτα και να διαμοιραστούν τα ιμάτιά της αναμεταξύ τους.

Και το παρουσιάζει αυτό στο δυτικό (γαλλικό) κοινό ως «ενδιαφέρον για την ασφάλεια». Έτσι η «διασπορά μαχητών στην ΕΕ» χρησιμοποιείται ως επιχείρημα για να διατυπωθεί η δυτική εναντίωση στη στρατιωτική δράση της συριακής κυβέρνησης κατά της Αλ-Κάιντα και άλλων παρόμοιων φατριών, που έχουν συγκεντρώσει τις δυνάμεις τους στην επαρχία του Ιντλίμπ. Είναι προφανές ότι ενδιαφέρει πολύ τους δυτικούς να διατηρηθεί σε μάχιμη κατάσταση η ισλαμιστική «αντιπολίτευση» για όλους τους παραπάνω λόγους και καθόλου για τους αμάχους, την περιφρόνηση προς τους οποίους εκτός από την πρόσφατη ιστορία δείχνει πολύ χαρακτηριστικά και η δήλωση του Γάλλου υπουργού.

Που αποπνέει μια απαίσια οσμή ρατσιστικής βαρβαρότητας , όπως έχουν μάθει όλοι αυτοί να κάνουν παιδιόθεν, αφού ο κ. Λε Ντριάν απαιτεί να μείνουν οι Γάλλοι φανατικοί ισλαμιστές σε μια ξένη χώρα και να σκοτώνουν Σύρους, όχι Γάλλους, όχι Γερμανούς , προς Θεού!-- διότι, ως γνωστόν, η ζωή των Γάλλων και των Γερμανών μετράει περισσότερο …  

Σημείωση: Παρεμπιπτόντως… (για τη συζήτηση περί «χημικού επεισοδίου» στην επαρχία Ιντλίμπ)

Σε ανταπόκρισή του , για την επίσκεψη του Αμερικανού υπουργού Άμυνας, Τζ. Μάτις, στο Νέο Δελχί, το πρακτορείο Reuters αναφέρει πως ο υπουργός δήλωσε σε δημοσιογράφους κατά τη διάρκεια του ταξιδιού ότι «δεν υπάρχει καμία πληροφορία» για κατοχή χημικών όπλων από τις ομάδες που αντιπολιτεύονται τον πρόεδρο Άσαντ στην επαρχία Ιντλίμπ. Πρόσθεσε δε ότι τα γεγονότα δεν επιβεβαιώνουν τις καταγγελίες των Ρώσων [ότι προετοιμάζεται η ρίψη χημικών από ανταρτικές ομάδες ώστε να προκληθεί επέμβαση δυτικών δυνάμεων]. «Δεν έχουμε κανένα στοιχείο που να αποδεικνύει ότι η αντιπολίτευση κατέχει χημικά, αντιθέτως υπάρχει προϊστορία χρήσης τέτοιων όπλων από την κυβέρνηση Άσαντ », είπε χαρακτηριστικά. [https://www.reuters.com/article/us-mideast-crisis-syria-idlib-usa/u-s-s-mattis-says-zero-intelligence-that-rebels-in-syrias-idlib-have-chemical-weapons-capability-idUSKCN1LL1HQ]

Τον Μάτις όμως διαψεύδει ανακοίνωση του Στέιτ Ντιπάρτμεντ ή μάλλον ταξιδιωτική οδηγία που εξέδωσε για τη Συρία , στις 18 Οκτωβρίου 2017. Εκεί αναφέρεται μεταξύ άλλων:

  
«Στη Συρία διεξάγουν επιχειρήσεις τρομοκρατικές και άλλες βίαιες εξτρεμιστικές ομάδες συμπεριλαμβανομένων του Ισλαμικού Κράτους και της συνδεόμενης με την Αλ-Κάιντα Hayat Tahriral-Sham (στην οποία κυριαρχεί η συνεργαζόμενη με την Αλ-Κάιντα Jabhatal-Nusrah, χαρακτηρισμένη ως Ξένη Τρομοκρατική Οργάνωση). Τον Ιούλιο του 2017, η HayatTahriral-Shamεδραίωσε τη δύναμή της στην επαρχία Ιντλίμπ ύστερα από συγκρούσεις με άλλες ένοπλες ομάδες […] Η τακτική που ακολουθούν το Ισλαμικό Κράτος, η HayatTahriral-Sham και άλλες βίαιες εξτρεμιστικές ομάδες περιλαμβάνει αυτοκτονικές βομβιστικές ενέργειες, απαγωγές, χρήση μικρών και βαρέων όπλων, αυτοσχέδιων εκρηκτικών μηχανισμών και χημικών όπλων. [:https://sy.usembassy.gov/security-message-u-s-citizens-travel-warning-syria/]

Επίσης ο ΟΗΕ έχει πλήρη γνώση ότι η HayatTahriral-Sham έχει την ικανότητα παρασκευής χημικών όπλων. Ο Στάφαν ντε Μιστούρα, ειδικός απεσταλμένος του ΟΗΕ για τη Συρία, στις 30 Αυγούστου 2018, σε μια συνάντηση με δημοσιογράφους ειδικά για το Ιντλίμπ, αναγνώρισε ότι οι ανταρτικές ομάδες μπορούν να παράγουν χημικό αέριο. Είπε ενδεικτικά: «Όλοι γνωρίζουμε ότι τόσο η κυβέρνηση όσο και η al-Nusra έχουν την ικανότητα να παράγουν αέριο χλώριο …» [https://reliefweb.int/report/syrian-arab-republic/transcript-press-stakeout-un-special-envoy-syria-staffan-de-mistura-30   REPORT fromUN Department of Public Information].

Και προκύπτουν τα προφανή ερωτήματα: γιατί ο Μάτις ψεύδεται; Και γιατί ο Λευκός Οίκος ανακοίνωσε ότι θα απαντήσει «ταχύτατα και δεόντως» στην περίπτωση «χημικού επεισοδίου» στο Ιντλίμπ κατηγορώντας τη Συρία για χημική επίθεση πριν ακόμη συμβεί οτιδήποτε;

[Έναυσμα για τη σημείωση το δημοσίευμα στο http://www.moonofalabama.org/2018/09/syria-mattis-lacks-state-departments-intelligence-on-al-qaedas-chemical-capabilities.html]

Μα.Νι.

Διαβάστε περισσότερα...

ΗΠΑ 1968: η Εξέγερση του Υδροχόου 2. Ο κόσμος της «agape»

ΗΠΑ 1968: η Εξέγερση του Υδροχόου

2. Ο κόσμος της «agape»

Οι προσπάθειες εκατομμυρίων ειρηνιστών μερικές φορές σκιάζονταν από τις καταστροφικές, βίαιες δράσεις μερικών δεκάδων ριζοσπαστών που είχαν αυταπάτες. Το ερώτημα με ποιο τρόπο η αντικουλτούρα χυδαιοποιήθηκε και δαιμονοποιήθηκε αξίζει μια προσεκτικότερη ματιά, η οποία αποκαλύπτει τις δράσεις προβοκατόρων του FBI και της CIA όπως και των μέσων ενημέρωσης που πουλούν συναίσθημα.

Μακροπρόθεσμα πολλή από την ζύμωση που είχε δημιουργήσει η αντικουλτούρα απορροφήθηκε μέσα στην θεραπευτική κουλτούρα της αυτογνωσίας ή θρυμματίστηκε μέσα στις διάφορες πολιτικές ταυτότητας. Μια όμως αίσθηση αντικουλτούρας επιβιώνει μέχρι σήμερα πίσω από την οικολογική επαγρύπνηση με την οποία οι άνθρωποι πρέπει να προσαρμοστούν στο φυσικό κόσμο, αντί απλά να κυριαρχήσουν σε αυτόν. Αυτή η ευαισθησία παραμένει ελεύθερη από κάθε κριτική των τεχνοκρατών. Αυτοί που καθορίζουν την δημόσια συζήτηση πρέπει να ανακτήσουν την κριτική της αντικουλτούρας ενάντια στις τεχνοκρατικές αξίες των επιχειρήσεων που και σήμερα νομιμοποιούν το κράτος εθνικής ασφάλειας. Χωρίς αυτήν την κριτική κάθε συζήτηση για διεθνή θέματα, όσο ηθικίστικη ρητορική κι αν έχει, παραμένει κενή ηθικής σοβαρότητας.

Σε ορισμένους τώρα παραμένει η νοσταλγία για αυτή την «περίοδο ευτυχισμένης κοινότητας», όταν οι χίπις απολάμβαναν «μια ευχάριστη αίσθηση φυλετικής οικειότητας ακόμα και με έναν εντελώς ξένο». Ο Danny Goldberg(μάνατζερ των Νιρβάνα), συγγραφέας του βιβλίου «Αναζητώντας την χαμένη χορδή: Το 1967 και η χίπικη ιδέα» ήταν να ταξιδέψει εκείνη την εποχή από το αεροδρόμιο του Σαν Φραντσίσκο, αλλά δεν του επέτρεπαν να ανέβει στο αεροπλάνο γιατί δεν φορούσε παπούτσια. Θυμάται, από τον πρώτο ξένο που είδε μπροστά του, του ζήτησε τα παπούτσια του. Αυτός δεν ήταν ταξιδιώτης, του τα έδωσε και έμεινε ο ίδιος ανυπόδητος. Ο Goldberg γράφει στο βιβλίο του ότι αυτό δεν θα ήταν πια δυνατό μετά από μερικά χρόνια. Η Susan Solomon (σύζυγος του ντράμερ του συγκροτήματος CountryJoeandtheFish), θυμάται, «υπήρχε μια αίσθηση δυνατότητας το 1967 και αρχές του 1968. Οι άνθρωποι αισθάνονταν ότι μπορούσαν να αλλάξουν τον κόσμο με την αγάπη – και για ένα σύντομο διάστημα αυτό δούλεψε». Ο Joe Βoyd of Boston, (ένας κήρυκας της αντικουλτούρας που μετέφερε τον χιπισμό στην μουσική σκηνή του Λονδίνου) θυμάται, «μια ατμόσφαιρα αγάπης (ο ίδιος δεν χρησιμοποίησε την λέξη love αλλά τον όρο agape) διαδόθηκε πλατιά το 1967. Οι τότε άνθρωποι ήταν επί της ουσίας καλοσυνάτοι ο ένας με τον άλλο.»

Για τον Goldberg ο θρησκευτικός πόθος της agape και της αντικουλτούρας έχει αφήσει τα ίχνη του στην χρήση των ψυχεδελικών ουσιών – μεσκαλίνη, peyote και LSD. Ο Goldberg παραπέμπει στον μεγάλο συγγραφέα Aldous Huxley και στις απόψεις του για την μεσκαλίνη, που παρήγαγε «μια ιερή οπτασία της πραγματικότητας… ένα κόσμο όπου το καθετί λάμπει με ένα Εσωτερικό Φως που φτάνει μέχρι το άπειρο». Ο Grace Slick των Jefferson Airplan eέλεγε για το peyote ότι «έκανε το καθετί και τον καθένα να φαίνεται το ίδιο σημαντικός. Ξαφνικά μπορούσα να δω ότι δεν υπάρχει απομόνωση και δεν υπάρχει πλεονασμός. Όλα είναι ενέργεια που εκτίθεται σε άπειρες διαστάσεις.» Ο Timothy Leary, ο γνωστός ψυχολόγος του Harvard που εξελίχτηκε σε ψυχεδελικό ιεροκήρυκα, θεωρούσε ότι το LSD πρόσφερε μια συστηματική ματιά στο άπειρο. Τα ταξίδια με τις ουσίες ήταν συχνά ο πρώτος σταθμός σε ένα ταξίδι μακριά από τη δυτική λογική προς μια κουρελού από ανατολικές αλτερνατίβες.

Ο όρος «αντικουλτούρα» διαμορφώθηκε από τον Theodore Roszak(καθηγητή στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας)στην προσπάθεια να συλλάβει την ευρύτερη σημασία της νεανικής επανάστασης για την οποία προσπαθούσε να βρει κάποιον νομιμοποιητικό σύνδεσμο και ακόμη ένα πνευματικό υπόβαθρο. Αρνήθηκε να περιορίσει τον χώρο της αντικουλτούρας στο σεξ, τις ουσίες και το Ροκ εν Ρολ αποδοκιμάζοντας τις εσχατολογικές φαντασίες ως «ένα κίβδηλο άπειρο». Υποστήριζε βαθιά ότι η αντικουλτούρα γεννήθηκε μέσα σε μια ρομαντική και υπαρξιστική παράδοση με στόχο μια βιώσιμη αυθεντική ύπαρξη σε μία αυθεντική κοινωνία. «Το στερεότυπο του «Beatnik» και του «Ηippy» πεταμένο από εδώ και από εκεί και αυτοκαταναλωνόμενο βυθίστηκε σε ένα ναρκοπέδιο ναρκωτικών ή χάθηκε μέσα σε μια εκστατική αναπόληση. Τι βρίσκεται πίσω από αυτές τις λαϊκές εικόνες παρά η πραγματικότητα μιας μερικές φορές γελοίας, μερικές φορές ανέλπιδα ανεπαρκούς αναζήτησης για την αλήθεια ενός προσώπου;»

Οι υποστηρικτές της αντικουλτούρας ήταν σε σύγκρουση με μια «ορθόδοξη κουλτούρα που ήταν μοιραία και μολυσματικά ασθενής» έγραψε ο Roszak. «Το κύριο σύμπτωμα αυτής της ασθένειας είναι η σκιά της θερμοπυρηνικής εκμηδένισης κάτω από την οποία έχουμε συγκεντρωθεί όλοι με φόβους». Πρωτοφανή τεχνικά μέσα αποσπασμένα από κάθε ανθρώπινο στόχο δημιουργούσαν μια στρατιά από όπλα που μπορούσαν να καταστρέψουν ολόκληρο τον κόσμο.

Ο Roszak υποστήριζε ότι η κριτική της αντικουλτούρας στην τεχνοκρατική λογική των επιχειρήσεων θα μπορούσε να έχει άμεσες πολιτικές συνέπειες , ανάμεσα σε αυτές μια άρνηση συμμετοχής στον πόλεμο του Βιετνάμ και μια σταθερή θέση ενάντια στη χρήση των πυρηνικών όπλων. Η στρατιωτική πολιτική των ΗΠΑ και το κυνηγητό των εξοπλισμών έχει ως αποτέλεσμα την υποβάθμιση του καθετί «εκεί έξω» (συμπεριλαμβανόμενου του πληθυσμού της υφηλίου) σε απλά αντικείμενα ή αριθμούς, κάνοντάς τα διαθέσιμα για τη μαζική καταστροφή. Έτσι αποκαλύπτονταν οι τελικές συνέπειες αυτού που ο ίδιος αποκαλούσε «μύθος της αντικειμενικής συνείδησης» .

Διαβάστε περισσότερα...

ΗΠΑ 1968: Η εξέγερση του Υδροχόου

 

  1. (1.Οι «δαίμονες»)

 

Αυτός είναι ο τίτλος ενός άρθρου του JacksonLears, καθηγητή της Ιστορίας στο πανεπιστήμιο Rutgers στο New Jersey των ΗΠΑ, δημοσιευμένου στο New York Review of Book sστις 6 Σεπτεμβρίου. Αποσπάσματα από το άρθρο – κριτική εννέα βιβλίων για το 68 θα παρουσιάσουμε σε συνέχειες στην ιστοσελίδα μας. Στη φωτογραφία κινητοποίηση των Μαύρων Πανθήρων στο Oakland, στην Καλιφόρνια.

Ορισμένες χρονιές αποκτούν μια ιερή σημασία στην συλλογική μνήμη -1789, 1870,1914. Μία πρόσφατη προσθήκη σε αυτήν την λίστα είναι το 1968. Η πεντηκοστή επέτειός του έχει φέρει μία πλημμύρα από προσπάθειες να συλλάβουν το νόημά του – τοπικές, εθνικές και υπερεθνικές ιστορίες, ανθολογίες, αναμνήσεις κι ακόμη καλλιτεχνικές παραστάσεις και μουσικά θέατρα. Η απορρόφηση σε αυτήν την φιλολογία προκαλεί ένα αίσθημα déjà vu, ιδιαίτερα εάν κάποιος ήταν πολιτικά συνειδητοποιημένος εκείνο τον καιρό (όπως ήμουν κι εγώ).

Μέχρι ένα σημείο η επανάληψη είναι αναπόφευκτη. Από ορισμένα δημόσια πρόσωπα και γεγονότα δεν μπορείς να διαφύγεις Τον κακόμοιρη Lyndon Johnson, εγκλωβισμένο μέσα σε ένα αντιλαϊκό και χαμένο πόλεμο που επιλέγει να αποσυρθεί από την προεδρική θητεία για τις επόμενες εκλογές. Τις αντιπολεμικές υποψηφιότητες για την προεδρία του Robert Kennedy και του Eugene McCarthy. Τις έντονες ηθικές προκλήσεις που έθετε ο Μάρτιν Λούθερ Κινγκ. Τις δολοφονίες του Κινγκ και του Κένεντι. Την φυλετική βία στις περισσότερες μεγάλες πόλεις. Τη βία της αστυνομίας ενάντια στους αντιπολεμικούς διαδηλωτές (και σε οποιοδήποτε άλλο βρίσκανε μπροστά τους) στο προεκλογικό συνέδριο των Δημοκρατικών στο Σικάγο. Την εμφάνιση δεξιών υποψηφίων – Richard Nixon, George Wallace – που απευθύνονταν σε μια «σιωπηλή» πλειοψηφία της οποίας η σιωπή θεωρούνταν κάπως ως πολιτική αρετή. Και το δυσάρεστο αποτέλεσμα των προεδρικών εκλογών: Την, με ελάχιστη διαφορά, ήττα του δημοκρατικού Herbert Humphrey από τον ρεπουμπλικάνο Νίξον που υποσχέθηκε «να μας ενώσει όλους» χωρίς να συγκεκριμενοποιεί πώς.

Αυτό που η «ένωση» του Νίξον κατέληξε να σημαίνει ήταν μια βασανιστική επιμήκυνση του πολέμου στο Βιετνάμ, συνοδευομένη από μια επιταχυνόμενη εχθρότητα προς κάθε διαφωνία. Η προσπάθεια να ικανοποιήσουν την σιωπηλή πλειοψηφία εξορκίζοντας τους «δαίμονες του 1968» δεν μπορούσε παρά να οδηγήσει στην επανεμφάνιση μιας επιθετικής στρατιωτικής πολιτικής, στη διάλυση αυτού που θεωρούνταν κράτος πρόνοιας και στις διώξεις του «πολέμου ενάντια στα ναρκωτικά» που θα φυλάκιζε περισσότερους αμερικάνους από όσους είχαν βρεθεί πίσω από τα κάγκελα μέχρι τότε.

Να επισκεφθούμε ξανά αυτήν την ιστορία, είναι σπουδαίο κι αναγκαίο. Αλλά οι δυσκολίες ξεκινάνε όταν κάποιος προσπαθεί να ξεκαθαρίσει ποιοι ακριβώς ήταν εκείνοι οι «δαίμονες του 68». Οι συμβατικές μελέτες των ριζοσπαστικών κινητοποιήσεων εκείνης της εποχής όλες καταλήγουν στους συνήθεις υπόπτους : τους Φοιτητές για μια Δημοκρατική Κοινωνία (SDS), τους Μαύρους Πάνθηρες, τους Μαοϊστές, τους επαναστάτες Yippies (Youth International Party), τους αφοσιωμένους στον Τσε, τους Τom Hayeden (άκτιβιστή, τότε σύζυγο της Jane Fonda), Mark Rudd (ηγέτη του κινήματος στο Columbia University), Abbie Hoffman (αναρχικό, ηγέτη των Yippies). Σύμφωνα με αυτήν την αφήγηση σχεδόν όλοι οι λευκοί διαδηλωτές είναι προνομιούχοι λιποτάκτες από μια βόρεια κυρίως ζώνη πανεπιστημίων που απλωνόταν από τον Cambridge και την Νέα Υόρκη, διαμέσου Ann Harborκαι Μadison μέχρι το Berkeley. Καθώς οι ελπίδες για εκλογή το 1968 ενός αντιπολεμικού προέδρου εξαντλούνται, όλοι αυτοί καταλήγουν, κατά την άποψη του κατεστημένου, σε ψευτομαρξιστικές τοποθετήσεις και αυτοκαταστροφικές φαντασίες μιας βίαιης επανάστασης με ακραίο φαινόμενο το ολοκαύτωμα στο δημαρχείο του Greenwich Village το1970.

Αυτή η αντίληψη είναι ένα ανακουφιστικό βάλσαμο για τους υποστηρικτές του πολιτικού statusquo, αλλά της λείπουν τα ευρύτερα μηνύματα της τότε ριζοσπαστικής διαμαρτυρίας – η διεισδυτικότητά της, η ετερογένειά της και πάνω από όλα οι θρησκευτικές ρίζες της και η σημασία τους.

Η θρησκευτική διάσταση του αμερικάνικου ριζοσπαστισμού, δεν έχει κατανοηθεί στην Ευρώπη με τις διαφορετικές φοιτητικές εξεγέρσεις της στο Παρίσι και άλλες ευρωπαϊκές πόλεις την άνοιξη του 1968. Οι αμερικάνοι ριζοσπάστες δεν είχαν το αντιεκκλησιαστικό πνεύμα των ευρωπαίων. Ιερείς, ραβί, ιεροκήρυκες ήταν στις πρώτες σειρές των κινημάτων για τα πολιτικά δικαιώματα και ενάντια στον πόλεμο. Η απόφαση του Μάρτιν Λούθερ Κινγκ να εξελιχθεί σε μάρτυρα εναντία στον πόλεμο ήταν η κεντρική κίνηση για την νομιμοποίηση από ένα ευρύτατο κοινό της αντιπολεμικής αντίστασης, ενώ παράλληλα προκάλεσε αντεπιθέσεις της κυβέρνησης και αποκήρυξη όχι μόνο από τους συντηρητικούς αλλά και από τους φιλελεύθερους. Η «θρησκεία» μπορεί να είναι πολύ ιεροπρεπής λέξη για πολλούς ριζοσπάστες του 1960, αλλά βοηθάει για να καταλάβουμε το βάθος των κινήτρων τους, πάνω από όλα την διάθεσή τους για μια πιο άμεση, αυθεντική εμπειρία του κόσμου από αυτή που προσφέρονταν στην αμερικάνικη κοινωνία στα μέσα του 20ου αιώνα.

Αυτό που τρέλαινε τους ριζοσπάστες, που οδηγούσε την πιο βαθειά ψυχή τους ενάντια στον πόλεμο ήταν η αίσθησή τους ότι αυτός ήταν ένα αποτέλεσμα των ίδιων μεγάλων εταιριών, της τεχνοδομής – όπως oJohn Kenneth Galbraith την ονόμασε στο «Νέο Βιομηχανικό Κράτος» το 1967 – που συρρίκνωσε την καθημερινή ζωή σε μια ποντικοφωλιά κέρδους και δαπάνης. Οι κορυφαίοι μάνατζερ ήταν οι αρχιεπίσκοποι μιας ορθοδοξίας που ήταν εντελώς κενή. Όπως ο Robert McNamaraπου από την εταιρεία Ford εξελίχθηκε σε Υπουργό Άμυνας και από εκεί σε κορυφαίο στέλεχος της Παγκόσμιας Τράπεζας και που φαινόταν να ξέρει το καθετί σε σχέση με τον πόλεμο στο Βιετνάμ και τις επιχειρησιακές τεχνικές των εταιριών, αλλά να μην ξέρει απολύτως τίποτα για τον τελικό του στόχο εάν βέβαια υπήρχε κάποιος στόχος.

Η θεμελιακή έκφραση αυτής της απόλυτης κενότητας ήταν η πολεμική μηχανή που πολλαπλασίαζε τα πτώματα στο Βιετνάμ και τα πυρηνικά όπλα σε όλο τον κόσμο. Ο M.L. King αναγνώρισε την άμεση σύνδεση του manager με τον μιλιταριστή στην περίφημη ομιλία του στον νεκροταφείο του Άρλινγκτον τον Φεβρουάριο του 1968 όταν είπε «κάπου στο δρόμο επιτρέψαμε στα μέσα με τα οποία ζούμε να απομακρύνουν από εμάς τους στόχους για τους οποίους ζούμε». Μια κοινωνία με μέσα αλλά χωρίς στόχους ήταν μια κοινωνία χωρίς ψυχή.

Η αντικουλτούρα της εποχής μπορούσε να ενεργοποιήσει την βαθειά έμπνευση όπως με τον Μάρτιν Λούθερ Κινγκ αλλά και ασήμαντες απόψεις. Η κριτική στην τεχνοκρατική ειδίκευση μπορούσε να οδηγήσει σε μια απόρριψη των πανεπιστημίων και των καθηγητών ως απλών υπηρετών της εξουσίας – ένα κατανοητό συμπέρασμα που παρόλα αυτά ριψοκινδύνευε μια αντιπνευματική στάση και μερικές φορές οδηγούσε σε απόλυτη ανοησία. Όμως η αντικουλτούρα μπόρεσε επίσης να θέσει εναλλακτικές ιδεολογίες, βοήθησε τους ριζοσπάστες να χάσουν την απαισιοδοξία τους και την ρομαντικοποίηση της επαναστατικής βίας που όλο και περισσότερο χαρακτήριζαν την Νέα Αριστερά καθώς οι ηγέτες της μετακινούνταν με πολλή θόρυβο από την διαμαρτυρία στην αντίσταση.

Επιμέλεια Μ.Λ.

Διαβάστε περισσότερα...

Χάος από το κραχ των νομισμάτων εξαπλώνεται στον «παγκόσμιο Νότο»

Χάος από το κραχ των νομισμάτων εξαπλώνεται στον «παγκόσμιο Νότο»

 

Τα κρυπτονομίσματα φαίνονται πολλά υποσχόμενα, καθώς οι οικονομίες παραπαίουν λόγω των κυρώσεων και άλλων πιέσεων

 

Ιρανικό ριάλ: κραχ. Τουρκική λίρα: κραχ. Αργεντίνικο πέσο: κραχ. Βραζιλιάνικο ρεάλ: κραχ.

Υπάρχουν πολλαπλοί, παράλληλοι παράγοντες που επιδρούν σ’ αυτό το άγριο τοπίο των νομισμάτων που παραπαίουν.

Η περίπτωση της Τουρκίας επηρεάζεται τα μέγιστα από τη φούσκα της εύκολης πίστωσης που δημιούργησαν οι ευρωπαϊκές τράπεζες.

Το πρόβλημα της Αργεντινής σχετίζεται ως επί το πλείστον με τη νεοφιλελεύθερη πολιτική λιτότητας της κυβέρνησης του Μαουρίσιο Μάκρι που, περίπου πριν από τρεις μήνες, αναγνώρισε ότι δεν μπορούσε να εκπληρώσει τους συμφωνημένους στόχους πληρωμών προς το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο.

Το πρόβλημα του Ιράν οφείλεται στις σκληρές κυρώσεις που επέβαλαν οι ΗΠΑ ύστερα από τη μονομερή αποχώρηση της κυβέρνησης Τραμπ από τη συμφωνία για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.

Το πρόβλημα της Βραζιλίας έχει να κάνει με αυτό που η θεά της αγοράς θεωρεί ανάθεμα: τη νίκη του φυλακισμένου Λούλα (πρώην προέδρου Λουίς Ινάσιο Λούλα ντα Σίλβα) ή του υποψηφίου που θα υποδείξει αυτός στις προεδρικές εκλογές του επόμενου Οκτωβρίου.

Πρόκειται για μια σοβαρή νομισματική κρίση που επηρεάζει σημαντικές αναδυόμενες αγορές. Τρεις εξ αυτών –η Βραζιλία, η Αργεντινή και η Τουρκία— είναι μέλη του G20 και το Ιράν, αν δεν υπήρχε εξωτερική πίεση, θα μπορούσε κάλλιστα να είναι μέλος, επίσης. Δύο εξ αυτών –το Ιράν και η Τουρκία— υφίστανται οικονομικές κυρώσεις εκ μέρους των ΗΠΑ , ενώ άλλες δύο , τουλάχιστον προς το παρόν, είναι σταθερά στην τροχιά της Ουάσιγκτον.

Ας συγκρίνουμε τώρα τα παραπάνω με τα νομίσματα που ανατιμούνται έναντι του αμερικανικού δολαρίου: το ουκρανικό γκρίβνια, το γεωργιανό λάρι και το κολομβιανό πέσο. Πρόκειται για χώρες που βεβαίως δεν πληρούν τα κριτήρια για το G20 – και όλες τους βρίσκονται στην τροχιά της Ουάσιγκτον.

Δώστε προσοχή στον άξονα του χρυσού

Ανεξάρτητοι αναλυτές, από τη Βραζιλία και την Τουρκία μέχρι το Ιράν, συμφωνούν σε μεγάλο βαθμό ότι ο συντριπτικά ισχυρότερος παράγοντας της τρέχουσας νομισματικής κρίσης είναι η αντιστροφή της πολιτικής της νομισματικής χαλάρωσης που εφαρμόζει η Κεντρική Τράπεζα των ΗΠΑ.

Όπως παρατήρησε ο επενδυτικός τραπεζίτης και διαχειριστής ρίσκου Τζιμ Ρίκαρντς, στην πράξη η ποσοτική χαλάρωση αντιπροσώπευε την κήρυξη νομισματικού πολέμου εναντίον όλου του πλανήτη εκ μέρους της Κεντρικής Τράπεζας των ΗΠΑ – τύπωμα δολαρίων κατά βούληση, σε κλίμακα τρισεκατομμυρίων. Αυτό σήμαινε πως οι ΗΠΑ υποτιμούσαν το αυξανόμενο αμερικανικό χρέος και έτσι οι ξένοι πιστωτές πληρώνονταν με φθηνότερα αμερικανικά δολάρια.

Τώρα η αμερικανική Κεντρική Τράπεζα αντέστρεψε αυτή τη διαδικασία και αφιερώθηκε ολοσχερώς στο λεγόμενο ποσοτικό σφίξιμο – νομισματικό περιορισμό.

Δεν πλημμυρίζουν πλέον οι αναδυόμενες αγορές όπως η Τουρκία, η Βραζιλία, η Αργεντινή, η Ινδονησία ή η Ινδία με ρευστά δολάρια. Τα αμερικανικά επιτόκια ανεβαίνουν. Η Κεντρική Τράπεζα των ΗΠΑ σταμάτησε να αγοράζει νέα ομόλογα. Το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών εκδίδει νέα ομόλογα χρέους. Έτσι, το ποσοτικό σφίξιμο, σε συνδυασμό με τον παγκόσμιο, στοχευμένο εμπορικό πόλεμο κατά μεγάλων αναδυόμενων αγορών, σηματοδοτεί μια νέα κανονικότητα: τη μετατροπή του αμερικανικού δολαρίου σε όπλο.

Δεν απορεί κανείς λοιπόν που η Ρωσία, η Κίνα, η Τουρκία και το Ιράν –σχεδόν κάθε μεγάλος περιφερειακός παίκτης που έχει επενδύσει στην ευρασιατική ολοκλήρωση— αγοράζουν χρυσό με στόχο να ξεφύγουν σταδιακά από την ηγεμονία του αμερικανικού δολαρίου. Όπως ο ίδιος ο Τζ. Π. Μόργκαν είπε πριν από έναν και πλέον αιώνα : «Ο χρυσός είναι χρήμα. Όλα τα άλλα είναι πίστωση».

Δεν γίνεται όμως κάθε νομισματικός πόλεμος για τον χρυσό. Γίνεται και για το αμερικανικό δολάριο. Αν και , σήμερα, το αμερικανικό δολάριο είναι σαν κάποιος μυστηριώδης επισκέπτης από το μακρινό διάστημα, που εξαρτάται από την ογκώδη μόχλευση, από έναν γαλαξία αναξιόπιστων χρηματοοικονομικών παραγώγων, από το τύπωμα χρήματος της ποσοτικής χαλάρωσης -- δεν δίνεται στον χρυσό η αληθινή του σημασία.

Αυτό πρόκειται να αλλάξει. Η Ρωσία και η Κίνα επενδύουν πολλά στην αγορά χρυσού. Η Ρωσία έχει ξεφορτωθεί μαζικά τα ομόλογα του αμερικανικού υπουργείου Οικονομικών. Και αυτό που συζητούν οι BRICS από τα μέσα της δεκαετίας του 2000 μπαίνει ξανά σε κίνηση: η δημιουργία ενός εναλλακτικού συστήματος πληρωμών που θα δίνει δυνατότητα απεμπλοκής από το υποταγμένο στο αμερικανικό δολάριο SWIFT.

Φαίνεται πως και η Γερμανία αλλάζει γνώμη ως προς αυτή την ιδέα. Εάν επέλθει μια τέτοια αλλαγή, θα μπορούσε πιθανώς να οδηγήσει την Ευρώπη προς τον γεωπολιτικό της αναπροσανατολισμό όσον αφορά τη στρατιωτική και στρατηγική της ανεξαρτησία.

Όταν και εάν συμβεί αυτό, ίσως κάποια στιγμή την επόμενη δεκαετία, η αμερικανική εξωτερική πολιτική που γίνεται αντιληπτή από τους φορείς της ως καταιγισμός κυρώσεων θα μπορούσε ουσιαστικά να εξουδετερωθεί.

Θα είναι μια μακροχρόνια, μια παρατεταμένη διαδικασία – ορισμένα στοιχεία, όμως, είναι ήδη ορατά, καθώς η Κίνα χρησιμοποιεί τις συναλλακτικές αγορές των ΗΠΑ για να υποβοηθήσει την εμφάνιση μιας ευρύτερης πλατφόρμας μεταβιβάσεων.   Στο κάτω κάτω οι βασικές αναδυόμενες αγορές δεν μπορούν να απεμπλακούν από το σύστημα του αμερικανικού δολαρίου χωρίς την πλήρη μετατρεψιμότητα του γουάν.

Και υπάρχουν χώρες που σκέφτονται τη δημιουργία των δικών τους κρυπτονομισμάτων. Η ψηφιακή χρηματοοικονομική διαδικασία είναι ο τρόπος για να προχωρήσουν.

Για παράδειγμα, κάποιες χώρες θα μπορούσαν να χρησιμοποιήσουν ένα κρυπτονόμισμα με τη μορφή των ειδικών τραβηκτικών δικαιωμάτων -- το οποίο στην πράξη είναι το χρήμα όπως ορίζεται από το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο. [Τα ειδικά τραβηκτικά δικαιώματα είναι διεθνές αποθεματικό περιουσιακό στοιχείο που δημιούργησε το ΔΝΤ σαν εναλλακτική μορφή των επίσημων συναλλαγματικών διαθεσίμων που διατηρούν τα κράτη που είναι μέλη του. (Σ.τ.μ)] Θα μπορούσαν να στηρίξουν τα νέα ψηφιακά νομίσματά τους με χρυσό.

Η βυθισμένη στην κρίση Βενεζουέλα δείχνει, τουλάχιστον, το δρόμο. Το «bolivar sobereno» (ισχυρό μπολίβαρ), το νέο νόμισμα που άρχισε να κυκλοφορεί στα μέσα Αυγούστου, είναι συνδεδεμένο με ένα νέο κρυπτονόμισμα, το πέτρο, που αξίζει 3.600 ισχυρά μπολίβαρ.

Το νέο κρυπτονόμισμα θέτει ήδη ένα σημαντικό ερώτημα: «Αντιπροσωπεύει το πέτρο μια μελλοντική πώληση πετρελαίου ή έκδοση εξωτερικού χρέους με εγγύηση το πετρέλαιο;» Στο κάτω κάτω, οι χώρες μέλη της ομάδας BRICS αγοράζουν ένα μεγάλο μέρος των 100 εκατομμυρίων πέτρο – με τη σιγουριά ότι καλύπτεται από το αξιόπιστο κοίτασμα του μπλοκ Αγιακούτσο, της πετρελαιοπαραγωγικής περιοχής του Ορινόκο.

Ο Βενεζουελάνος οικονομολόγος Τόνι Μπόζα το υπέδειξε αυτό όταν τόνισε τη σύνδεση ανάμεσα στο πέτρο και τις διεθνείς τιμές του πετρελαίου: «Δεν θα αφήσουμε να καθορίζεται η αξία του νομίσματός μας από ένα σάιτ στο διαδίκτυο, θα την καθορίζει η αγορά πετρελαίου».

Περσικό κρυπτονόμισμα;

Και αυτό μας φέρνει στο κεντρικό θέμα του οικονομικού πολέμου των ΗΠΑ κατά του Ιράν. Οι έμποροι του Περσικού Κόλπου είναι σχεδόν ομόφωνοι ως προς το ότι η παγκόσμια αγορά πετρελαίου περιορίζεται με ταχύτητα και θα εξαντληθεί τους επόμενους δύο μήνες.

Οι ιρανικές εξαγωγές πετρελαίου θα πέσουν πιθανώς στα μόλις πάνω από 2 εκατομμύρια βαρέλια τον Αύγουστο σε σύγκριση με τα 3,1 εκατομμύρια βαρέλια /ημέρα τον Απρίλιο.

Φαίνεται σαν να αναδιπλώνονται πολλοί παίκτες πριν ακόμη εφαρμοστούν οι κυρώσεις του Τραμπ.

Φαίνεται επίσης ότι η διάθεση στην Τεχεράνη είναι το «θα επιβιώσουμε», αλλά δεν είναι απολύτως σαφές αν η ιρανική ηγεσία έχει πλήρη επίγνωση του χαρακτήρα της επερχόμενης καταιγίδας.

Η πιο πρόσφατη έκθεση των Oxford Economics [ομίλου εταιρειών οικονομικών προβλέψεων και ποσοτικής ανάλυσης] φαίνεται αρκετά ρεαλιστική:

«Σύμφωνα με τις προβλέψεις μας, οι κυρώσεις θα ρίξουν την οικονομία και πάλι στην ύφεση, με το ΑΕΠ να συρρικνώνεται κατά 3,7% το 2019, τη χειρότερη οικονομική επίδοση σε έξι χρόνια. Για το 2020, βλέπουμε μεγέθυνση του ΑΕΠ κατά 0,5%, υπό την επίδραση μια μέτριας ανάκαμψης στον τομέα της ιδιωτικής κατανάλωσης και στις καθαρές εξαγωγές».

Οι συγγραφείς της έκθεσης, Μοχάμετ Μπαρνταστάνι και Μάγια Σενούσι, αναφέρουν ότι «οι άλλοι συμβαλλόμενοι της αρχικής συμφωνίας [της συμφωνίας για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν—JCPOA—ιδίως οι τρεις χώρες της ΕΕ] ακόμη δεν έχουν καθορίσει μια σαφή στρατηγική που θα τους επέτρεπε να παρακάμψουν τις αμερικανικές κυρώσεις και να εξακολουθήσουν να εισάγουν ιρανικό πετρέλαιο».

Η έκθεση αναγνωρίζει επίσης το προφανές: δεν θα υπάρξει εσωτερική πίεση στο Ιράν για αλλαγή του καθεστώτος (αυτό συμβαίνει μόνο στα διεστραμμένα νεοσυντηρητικά μυαλά των ΗΠΑ), ενώ «αμφότεροι, και οι μεταρρυθμιστές και οι συντηρητικοί {στο Ιράν}, θεωρούν από κοινού ότι πρέπει να αγνοηθούν οι κυρώσεις».

Πώς, όμως, θα τις αγνοήσουν; Η Τεχεράνη δεν έχει εμφανίσει ένα αποτελεσματικό σχέδιο που να μπορεί να πείσει οποιονδήποτε – από τους συμβαλλόμενους στην JCPOA μέχρι τους εισαγωγείς ενέργειας όπως η Ιαπωνία, η Νότια Κορέα και η Τουρκία. Αυτό θα αντιπροσώπευε μια πραγματική ευρασιατική ενοποίηση. Το να δηλώνει δε ο αγιατολάχ Χαμενεΐ ότι το Ιράν είναι έτοιμο να αποσυρθεί από την πυρηνική συμφωνία δεν είναι κάτι το θετικό.

Και τι ακριβώς συμβαίνει με το περσικό κρυπτονόμισμα;*

***********************

*Σχετικά μ’ αυτό το ερώτημα με το οποίο τελειώνει το παραπάνω άρθρο, στην ίδια εφημερίδα (συντάκτης Ρίτσαρντ Κουκ, http://www.atimes.com/article/goldman-sachs-say-no-to-bitcoin-while-tehran-says-yes/), σε άρθρο της 6ης Σεπτεμβρίου αναφέρονται τα εξής:

«Η αύξηση της τιμής [του bitcoin στο Ιράν] οφείλεται εν μέρει στο ότι οι άνθρωποι απομακρύνονται από το εθνικό νόμισμα, το ριάλ, που καταρρέει [λόγω των επικείμενων αμερικανικών κυρώσεων]. Αλλά η εν λόγω αύξηση εμφανίστηκε αμέσως μετά την ανακοίνωση [5/9] της Κεντρικής Τράπεζας του Ιράν ότι η χώρα πρόκειται να αναγνωρίσει επισήμως την εξόρυξη κρυπτονομισμάτων ως κλάδο.

»Η ανακοίνωση, που δόθηκε στη δημοσιότητα από την υπηρεσία Τύπου της τράπεζας, Ibena, προσέθετε επίσης ότι το ιρανικό εθνικό κρυπτονόμισμα που σχεδιάζεται να κυκλοφορήσει ‘έχει θετικές προοπτικές και μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως εργαλείο χρηματοοικονομικών συναλλαγών με τους εμπορικούς εταίρους του Ιράν και με φιλικές χώρες εν μέσω των   οικονομικών πιέσεων που ασκούνται λόγω των αμερικανικών κυρώσεων’». (Σ.τ.μ.)

Πηγή:http://www.atimes.com/article/crashing-currency-chaos-spreads-across-the-global-south/

Μετάφραση: Αριάδνη Αλαβάνου

Διαβάστε περισσότερα...
Συνδρομή σε αυτήν την τροφοδοσία RSS

Επικοινωνήστε με το Σχέδιο β'

Μπόταση 6, Εξάρχεια, 1ος όροφος 

info@sxedio-b.gr

210 3810040